Zekât Vermek İçin Ne Kadar Paramız Olması Gerekiyor?
Question Details
"Selamünaleyküm. Hocam 19 yaşında üniversitede öğrenciyim. 2008 yılından bu zamana kadar başkasına kefil olmaktan dolayı ve kefil olduğumuz kişinin de borcu bize bırakmasından dolayı borç ödüyoruz. Hatta maalesef faiz ödüyoruz. 3 kardeşiz ve üçümüz okuyoruz ve yaz tatillerinde çalışıyoruz. Bu parayı babamın faiz ödediğini bilerek babama vermemde bir sakınca olur mu? Hocam ikinci sorumda bizim dükkânımız evimiz ve bir arabamız var ama bunları ipotek olduğundan dolayı satamadığımız için yıllardır borç ödüyoruz. Bu durumda bize zekât vermek düşer mi? Bende çalıştığım yerden yaklaşık bin lira gibi para alsam ama bu parayı okul masrafları için veya babama yardım için kazansam bu durumda benim de zekât vermem gerekir mi? Çok soru sorup vaktinizi aldığım için hakkınızı helal edin hocam. Allah razı olsun."
Açıklama
Değerli Müslüman, zekât İslam'ın beş şartından biridir ve belirli bir malın nisab miktarına ulaşması durumunda verilmesi farzdır. Zekâtın miktarı ve kimlerin vermesi gerektiği, malın türüne ve kişinin durumuna göre değişir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, zekât vermek için kişinin elinde bir yıl boyunca (hawl) nisab miktarı kadar mal bulunmalıdır. Nisab, genellikle 85 gram altın veya onun parasal karşılığıdır. Borçlar ve ipotekler maldan düşülür. Eğer kişinin malı borçlarını ödedikten sonra nisaba ulaşırsa zekât vermesi gerekir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de zekâtın farz oluşu şöyle bildirilir:
"Namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin." (Bakara, 2/43)
Hadislerde de Peygamber Efendimiz (s.a.v) zekâtın malın temizlenmesi ve çoğalması için farz olduğunu belirtmiştir:
"Mallarınızda zekât vardır." (Buhari, Zekât, 1)
Detaylı Açıklama
1. Borçlar ve kefalet: Borçlarınız ve kefil olduğunuz kişilerin borçları, malınızdan düşülür. Faiz ödemek İslam'da haramdır, ancak babanızın faiz ödediğini bilerek ona para vermeniz, sizin niyetinize ve durumunuza bağlıdır. Eğer babanıza yardım niyetiyle veriyorsanız, bu sizin sorumluluğunuzu kaldırmaz ama harama ortak olmamak için dikkatli olunmalıdır.
2. İpotekli mallar: Dükkan, ev ve araba ipotekliyse, bu malların değeri borçlardan düşülür. Eğer geriye kalan malınız nisaba ulaşırsa zekât vermeniz gerekir. İpotekli mallar satılmadığı sürece sadece nakit veya likit mal üzerinden zekât hesaplanır.
3. Öğrenci olarak gelir: Çalıştığınız yerden aldığınız para, eğer bir yıl boyunca elinizde nisab miktarı kadar kalırsa ve borçlarınızdan sonra artarsa zekât vermeniz gerekir. Ancak okul masrafları ve ailenize yardım için harcanan para zekât hesabında mal olarak sayılmaz.
4. Genel olarak, zekât vermek için malınızın borçlarınızdan arta kalan kısmının nisaba ulaşması ve bir yıl geçmesi gerekir. Bu şartlar oluşmuyorsa zekât farz olmaz.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde nisab ve hawl şartlarını kabul eder. Bazı alimler, borçların zekât hesabında nasıl düşüleceği konusunda farklı yorumlar yapabilir ama genel kabul Hanefi mezhebine uygundur.
Sonuç
Kardeşim, borçlarınızı ve ipoteklerinizi malınızdan düşerek, elinizde kalan miktarın nisaba ulaşıp ulaşmadığını kontrol edin. Eğer ulaşıyorsa ve bir yıl geçiyorsa zekât vermeniz gerekir. Babaya yardım niyetiyle verilen para, harama ortak olmamak için dikkatle değerlendirilmelidir. Allah kolaylık versin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.