Zekât Nerelerde Kullanılabilir?
Fragedetails
"Bizler bir yardım derneğinde gönüllü olarak çalışamaktayız. Bu sene eğitim ve öğretim işleri diyanete işletilmesi derneğimize ait olan bir kız kuran kursu açtık. Bizim faaaliyetleimizi sürdürebilmemiz için halkın öşür ve zekatını topluyoruz. Kursumuzda zengin ve fakir gurubuna girebilecek öğrencilerimiz var. Şimdi toplamış olduğumuz öşür ve zekatları yurdun ısınması için kömür almaya ve kursta çalışan aşçı vb personel giderleriner harcaya bilir miyiz? Ayrıca öşür ve zekatları burdaki öğrencilerin giyim kuşamınada kullnabilir miyiz? Bu konuda yardımlarınızı bekliyoruz."
Açıklama
Zekât, İslam'ın farzlarından biri olup, belirli şartları taşıyan malın belirli oranının ihtiyaç sahiplerine verilmesidir. Zekâtın nerelerde ve kimlere harcanabileceği, İslam hukukunda açıkça belirtilmiştir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre zekât, Kur'an-ı Kerim'de belirtilen sekiz sınıfa harcanabilir. Zekât gelirleri, doğrudan ihtiyaç sahiplerine ve belirlenen alanlara tahsis edilmelidir. Öşür ise tarım ürünlerinden alınan bir sadakadır ve farklı kurallara tabidir.
Deliller
Zekâtın harcanacağı yerler Kur'an'da şöyle belirtilmiştir:
"Zekât, ancak fakirlere, miskinlere, zekât toplayan memurlara, kalpleri İslam'a ısındırılacaklara, kölelere, borçlulara, Allah yolunda olanlara ve yolda kalmışlara aittir." (Tevbe Suresi, 9:60)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, zekâtın harcanabileceği sekiz sınıf arasında eğitim faaliyetleri için harcanması ancak doğrudan ihtiyaç sahiplerine yardım şeklinde olabilir. Örneğin, fakir öğrencilerin giyim kuşam ihtiyaçlarının karşılanması zekâtın amacına uygundur. Ancak yurdun ısınması için kömür alınması veya kursta çalışan aşçı gibi personelin maaşlarının zekât gelirinden karşılanması, zekâtın asli maksatları dışında kalır ve bu nedenle uygun değildir.
Öşür ise tarım ürünlerinden alınan bir sadaka türüdür ve genellikle tarım işçilerine ve fakirlere verilmesi tavsiye edilir. Öşür gelirlerinin eğitim kurumlarının genel giderlerine harcanması konusunda ihtilaflar olmakla birlikte, Hanefi mezhebine göre bu tür harcamalar zekât gibi sıkı kurallara tabi değildir ancak yine de dikkatli olunmalıdır.
Sonuç olarak, zekât gelirleri doğrudan fakir ve muhtaç öğrencilerin giyim, yiyecek gibi temel ihtiyaçlarına harcanabilir. Ancak kurumun genel işletme giderleri için zekât kullanılması uygun değildir. Bu tür giderler için hayır ve bağış gibi başka kaynaklar kullanılmalıdır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak zekâtın Tevbe Suresi 60. ayette belirtilen sekiz sınıfa harcanması gerektiği görüşündedir. Bazı çağdaş alimler, eğitim ve öğretim faaliyetlerinin desteklenmesini zekâtın maksadına uygun görürler ancak bu destek doğrudan ihtiyaç sahiplerine yönelik olmalıdır.
Sonuç
Zekât gelirlerini doğrudan ihtiyaç sahibi öğrencilerin temel ihtiyaçları için kullanınız. Kurumun genel giderleri ve personel maaşları için zekât değil, bağış ve diğer gelir kaynakları tercih edilmelidir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.