Zekat Hesaplama

Açıklama

Değerli Müslüman, zekat hesaplama konusu, malın türü, borç durumu ve nisap miktarına göre değişiklik gösterir. Zekat, belirli mal ve paranın üzerinden yılda bir kez verilmesi gereken farzdır.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, zekat hesaplanırken borçlarınızın durumu önemlidir. Eğer borçlarınız, malınızın nisap miktarından fazlaysa, borçlarınız düşüldükten sonra kalan miktar üzerinden zekat verilir. Ancak borçlarınızın ödenmesi için malınızın bir kısmını ayırmanız gerekiyorsa, bu durum dikkate alınır.

Deliller

Zekatın farz oluşu Kur'an-ı Kerim'de şöyle bildirilmiştir:

"Namazı dosdoğru kılın, zekatı verin." (Bakara, 2/43)

Hz. Peygamber (s.a.v) de zekatın malın üzerinden yılda bir kez verilmesi gerektiğini belirtmiştir:

"Her yıl bir yılın mahsulü üzerinden zekat farzdır." (Buhari, Zekat 2)

Detaylı Açıklama

Elinizdeki toplam altın ve nakit miktarı nisap miktarını aşıyorsa, borçlarınız düşüldükten sonra kalan miktar üzerinden zekat hesaplanır. Ancak burada önemli olan, borcun vadesi ve ödeme şeklidir. Siz kooperatife 40.000 TL borçlusunuz ve aylık 600 TL ödeme yapıyorsunuz. Bu durumda borcun tamamı değil, ödenmesi gereken kısmı dikkate alınır.

Zekat hesaplama şu şekilde yapılabilir:

• Toplam mal varlığınız (altın, para vb.) belirlenir.
• Ödenmesi gereken borçların yıllık toplamı hesaplanır (örneğin, aylık 600 TL x 12 = 7.200 TL).
• Toplam mal varlığından bu yıllık borç miktarı düşülür.
• Kalan miktar nisap miktarını aşıyorsa, bu miktarın %2,5'u (1/40) zekat olarak verilir.

Bu yöntemle, borcun tamamını değil, ödenmesi gereken kısmı dikkate alarak zekatınızı hesaplamanız daha doğru olur. Çünkü Hanefi mezhebine göre, borçlarınızın tamamı değil, vadesi gelmiş ve ödenmesi gereken borçlarınız maldan düşülür.

Örnek vermek gerekirse, toplam malınız 100.000 TL ve borcunuzun yıllık ödemesi 7.200 TL ise, zekat hesaplaması 100.000 - 7.200 = 92.800 TL üzerinden yapılır. Nisap miktarı altın için yaklaşık 85 gram altın değeridir. Eğer 92.800 TL bu nisabı aşıyorsa, %2,5 zekat vermeniz gerekir.

Diğer Görüşler

Diğer mezheplerde de genel olarak benzer şekilde borçların dikkate alınması esastır ancak borcun tamamının mı yoksa sadece vadesi gelmiş kısmının mı düşüleceği konusunda farklı görüşler olabilir. Şafii mezhebi borcun tamamını düşme eğilimindedir. Ancak Hanefi mezhebi, vadesi gelmiş borçların düşülmesini tercih eder.

Sonuç

Özetle, borcunuzun tamamını değil, ödenmesi gereken yıllık kısmını malınızdan düşerek zekatınızı hesaplayınız. Böylece hem borçlarınızı hem de zekat yükümlülüğünüzü dengede tutmuş olursunuz. Allah kolaylık versin.