Velayet ve çocukların psikolojisi hk.
Faahfaahinta Su'aasha
"Hocam benim ikinci evliliğim ve eşimin 11, 10 ve 5 yaşlarında üç kızı var. Büyük olan iki kız bizimle yaşıyor. Benim de iki çocuğum var; 16 yaşında bir oğlum ve 14 yaşında bir kızım. Kızım benimle kalıyor, oğlum ise okuldan dolayı babasında.
Eşimin eski eşi bizden sonra evlendi. Küçük kız, annesiyle birlikte yaşıyor ve annenin eşinin de bir kızı var. Aileler olarak birbirimizi tanıyoruz. Çocuklarla ilişkimiz genel olarak iyi ancak son zamanlarda büyük kızlar annelerinin ilgisizliği nedeniyle zor bir süreçten geçiyor. Annesi onları düzenli olarak almıyor ve sürekli farklı bahanelerle çocuklara ümit veriyor. "Bu zamanda alacağım.", "Şöyle olursa alırım." gibi sözler veriyor ama yerine getirmiyor. Bu durum özellikle büyük kızda kaygı bozukluğu, öfke, yalan ve çelişkili davranışlara sebep oldu.
Son olarak çocuğun psikolojisi iyice bozuldu ve doktor antidepresan ilaç yazdı. Ancak eşim ilacı kullandırmak istemiyor. Annesi de önce "alırım" dedi, sonra yine vazgeçti. Yani ilacı da kullanırsa gözetimde olması gerekiyor. Şu an biz, çocukların velayetini annelerine vermenin doğru olup olmadığını düşünüyoruz. Velayeti versek bile çocuklar orada düzelir mi emin değiliz çünkü anneleri çalışıyor ve yaz tatilinde çocukları ona bıraktığımızda kişisel bakımları ve ilgilenme konusunda yetersizdi. Ancak çocukların sağlığı için ne gerekiyorsa onu yapmak istiyoruz.
Bizim en büyük kaygımız şu:
İlaca başlarsak, çocuğun annesinin yanında olması doğru olur mu?
Velayeti anneye verirsek çocuklar daha mı kötü etkilenir?
Üç çocuğun da bir arada büyümesi daha iyi olur diye düşünüyoruz. Küçük kız da bize gelsin diyoruz ama annesi bu konuda da net değil.
Annesi çocuklarını tam anlamıyla istemiyor gibi görünüyor ama çocuk bunu kabul etmiyor ve annesinin sözlerine inanıyor. Bu durumda en doğru kararı nasıl veririz? Bize bir yol gösterin lütfen."
Açıklama
Velayet, çocukların bakım ve korunmasında hukuki ve ahlaki sorumluluğu ifade eder. Çocukların psikolojik sağlığı ise İslam'da önem verilen bir husustur ve velayet kararları bu doğrultuda verilmelidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre velayet, çocuğun menfaati ve iyiliği gözetilerek verilir. Çocukların psikolojik ve fiziksel ihtiyaçlarının karşılanması, velayet sahibinin en önemli sorumluluğudur. Eğer anne, çocukların sağlığı ve bakımı konusunda yetersiz kalıyorsa, velayet mahkeme kararıyla değiştirilip çocuğun menfaatine uygun kişi veya kişilere verilebilir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de çocukların korunması ve iyiliği ile ilgili genel prensipler vardır:
"Allah size çocuklarınızı ve mallarınızı, aranızda miras olarak bırakmıştır. Allah katında en değerli olanınız, takvaca en ileride olanınızdır." (Âl-i İmrân, 3/169)
"Ey iman edenler! Kendinizi ve ailenizi, yakıtı insanlar ve taşlar olan ateşten koruyun." (Tahrim, 66/6)
Hadislerde de çocukların iyi muamele görmesi ve korunması emredilmiştir.
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, çocukların psikolojik sağlığı, onların sağlıklı gelişimi için çok önemlidir. Çocukların ihtiyaç duyduğu sevgi, ilgi ve bakımın düzenli ve güvenilir bir şekilde sağlanması gerekir. Annenin ilgisizliği ve verdiği sözleri yerine getirmemesi, çocuklarda kaygı, öfke ve davranış bozukluklarına yol açabilir. Bu durumda, çocukların ruh sağlığını korumak için gerekli tedavi ve gözetim şarttır.
Antidepresan kullanımı gibi tıbbi konularda, çocuğun sağlığı için uzman doktorun önerileri dikkate alınmalıdır. İslam'da sağlık ve hayat korunması gereken değerlerdendir. Eşinizin ilacı kullandırmak istememesi, çocuğun iyileşmesini engelleyebilir. Bu nedenle, çocuğun sağlığı için tıbbi tedaviye izin verilmesi ve gözetim altında tutulması önemlidir.
Velayet meselesinde ise, çocuğun menfaati esas alınır. Eğer anne, çocukların bakımında yetersiz kalıyorsa ve bu durum çocukların psikolojisini olumsuz etkiliyorsa, mahkeme yoluyla velayetin değiştirilmesi mümkündür. Çocukların bir arada büyümesi elbette faydalıdır ancak bu, onların sağlığı ve güvenliği riske atılarak olmamalıdır.
Bu süreçte aileler arasında iyi iletişim kurulması, çocukların psikolojik destek alması ve uzmanlardan yardım alınması tavsiye edilir. Ayrıca, mahkeme ve sosyal hizmetlerin desteğiyle çocukların en uygun ortamda büyümesi sağlanabilir.
Diğer Görüşler
Diğer mezheplerde de genel olarak çocukların menfaati ön plandadır. Şafii ve Malikî mezheplerinde de velayet, çocuğun iyiliği esas alınarak verilir. Hanbeli mezhebinde de benzer şekilde çocukların korunması ve sağlıklı gelişimi önceliklidir. Dolayısıyla mezhepler arasında bu konuda temel bir ihtilaf yoktur.
Sonuç
Çocukların psikolojik ve fiziksel sağlığı için tıbbi tedaviye izin verilmeli, velayet kararı ise çocukların menfaatine göre, gerekirse mahkeme kararıyla değiştirilmelidir. Aile içi iletişim ve profesyonel destekle çocukların sağlıklı gelişimi sağlanmalıdır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.