Üniversitenin banka ile ortak yaptığı kart kullanılabilir mi?
Butiran Soalan
"Okuduğum üniversite faizli bir bankayla çalışıyor. Bu yüzden bütün öğrencilerin zorunlu olarak o bankanın kartı var. Benim bu kartı kullanmam caiz olur mu?"
Açıklama
Üniversitenizin anlaşmalı olduğu bankanın faizli işlemler içeren bir kartını kullanmak, İslam hukukunda önemli bir meseledir. Faiz (riba) kesinlikle haram kılınmıştır ve bu konuda hassasiyet göstermek gerekir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, faizli işlemler içeren banka kartlarının kullanımı caiz değildir. Faizle bağlantılı olan her türlü işlemden uzak durmak farzdır. Ancak kartın sadece nakit çekme veya ödeme aracı olarak kullanılması ve faizli işlemlere bulaşılmaması durumunda farklı değerlendirmeler olabilir.
Deliller
Faizin haramlığı Kur'an-ı Kerim'de açıkça belirtilmiştir:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir. Bu, onların, 'Alım satım da ancak faiz gibidir' demeleri yüzündendir. Oysa Allah, alışverişi helal, faizi haram kılmıştır." (Bakara, 2/275)
Hz. Peygamber (s.a.v) de faizi kesin olarak yasaklamıştır:
"Faizin yediği her mal haramdır." (Sahih Buhari)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, üniversitenizin anlaşmalı olduğu bankanın kartını kullanmak zorunda kalmanız, günümüzün finansal sistemindeki yaygın bir durumdur. Ancak faizle bağlantılı işlemlerden kaçınmak esastır. Kartı sadece faizsiz işlemler için kullanmak, örneğin hesabınızda faizsiz bakiye bulundurmak ve kredi kartı gibi faiz getiren özelliklerini kullanmamak önemlidir.
Eğer kart zorunluysa ve başka alternatif yoksa, kartı sadece zorunlu işlemler için kullanıp faizli borçlanmaya girmemek gerekir. Ayrıca, kartın faizsiz özellikleri varsa (örneğin sadece banka hesabı kartı gibi) bunlar tercih edilmelidir.
Bu konuda Diyanet İşleri Başkanlığı ve çağdaş İslam alimleri, zorunluluk halinde faizden kaçınmak şartıyla bu tür kartların kullanılabileceğini belirtmektedirler. Fakat imkân varsa faizsiz alternatiflere yönelmek en doğrusudur.
Diğer Görüşler
Şafii, Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de faiz haramdır ve faizle bağlantılı işlemlerden kaçınılması esastır. Ancak bazı çağdaş alimler, zorunluluk ve mecburiyet durumunda faizsiz işlemler yapılmak şartıyla bu tür kartların kullanılabileceğini ifade etmektedir.
Sonuç
Sonuç olarak, faizli bankanın kartını kullanmak doğrudan faiz işlemine girmediğiniz sürece caiz olabilir. Ancak mümkünse faizsiz alternatifler tercih edilmeli, faizli borçlanmalardan kesinlikle kaçınılmalıdır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.