Uçakla Seyahatte Oruç Süresinin Uzaması
Detail Pertanyaan
"İstanbul’dan ABD’ye bir Ramazan günü seyahat ederken iftar vakti çok uzun zaman sonra gelmektedir. Sürekli güneşle beraber yolculuk yapılıyor. Neredeyse otuz saatten fazla oruç tutulmuş oluyor. Böyle yolculuklar için iftarın farkı var mıdır?"
Açıklama
Uçakla uzun mesafeli seyahatlerde, özellikle farklı zaman dilimlerinden geçerken oruç süresinin uzaması sıkça karşılaşılan bir durumdur. Bu durumda orucun iftar vakti nasıl belirleneceği önemlidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre oruç, bulunduğunuz yerin yerel zamanına göre tutulur. Yani, yolculuk sırasında orucunuzu bulunduğunuz yerin güneş hareketlerine göre tutmanız gerekir. Ancak uçakla yapılan uzun yolculuklarda, orucun çok uzun sürmesi durumunda kolaylık sağlanabilir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de orucun vakitleri belirtilmiştir:
"Oruç, size farz kılındığı gibi, sizden öncekilere de farz kılındı. Umulur ki sakınırsınız." (Bakara, 2:183)
Hz. Peygamber (s.a.v) de kolaylık ve zorluk arasında denge kurmuştur:
"Allah, sizin için kolaylık ister, zorluk istemez." (Buhari, Savm 2)
Detaylı Açıklama
Uçakla seyahat ederken farklı zaman dilimlerinden geçildiği için güneşin doğuş ve batış saatleri değişir. Hanefi mezhebine göre, oruç tutulurken bulunduğunuz yerin yerel iftar vakti esas alınır. Örneğin, İstanbul’dan ABD’ye giderken ABD’nin bulunduğunuz şehirdeki iftar vakti beklenir. Bu, orucun çok uzun sürmesini engeller.
Ancak uçakta sürekli gün ışığında kalmak veya gece gündüz farkının ortadan kalkması gibi durumlarda, Diyanet İşleri Başkanlığı ve çağdaş alimler, yolcunun bulunduğu en yakın yerleşim yerinin iftar vaktine göre orucunu açabileceğini belirtir. Bu, orucun zorluk olmaktan çıkması ve kolaylaştırılması içindir.
Bu konuda Peygamber Efendimizin "Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız" (Buhari) hadisi rehberdir. Ayrıca, oruçlu kişinin sağlığını koruması ve aşırı zorluk çekmemesi önemlidir.
Diğer Görüşler
Şafii ve Maliki mezheplerinde de benzer şekilde, orucun tutulduğu yerin yerel vakitlerinin esas alınması görüşü hakimdir. Bazı Hanbeli alimleri ise, yolculukta orucun tutulduğu yerin vakitlerinin dikkate alınmasını önerirler. Ancak genel olarak, yolculukta orucun kolaylaştırılması ve makul vakitlere göre tutulması kabul görmüştür.
Sonuç
Değerli Müslüman, uçakla uzun yolculuklarda orucunuzu bulunduğunuz yerin yerel iftar vaktiyle açmanız gerekir. Eğer bu mümkün değilse, en yakın yerleşim yerinin iftar vaktini esas alabilirsiniz. Bu şekilde orucun zorluk olmaktan çıkması sağlanır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
