TL verilen borç ALTIN olarak geri alınabilir mi?

Açıklama

Bir borcun TL olarak verilmesi ve geri ödemesinin altın olarak yapılması, İslam hukukunda faiz (riba) konusu açısından dikkatle değerlendirilmesi gereken bir meseledir.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, borç para verilmişse ve geri ödeme farklı bir şekilde, özellikle değer değişimi olan bir kıymetle yapılacaksa, aradaki fark faiz (riba) sayılabilir. Bu nedenle TL olarak verilen borcun altın olarak geri alınması, eğer arada bir fazlalık veya zarar söz konusuysa, faiz hükmüne girer ve caiz olmaz.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de faiz kesinlikle yasaklanmıştır:

"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir; bu yüzden onları uyarırsın da, onlar gaflette kalırlar." (Bakara, 2/275)

Hz. Peygamber (s.a.v) de faizle ilgili şöyle buyurmuştur:

"Altın altınla, gümüş gümüşle, buğday buğdayla, arpa arpa ile, hurma hurma ile, tuz tuz ile, eşit ve aynı miktarda takas edilir. Eğer miktarlardan biri fazla olursa, bu faizdir ve faizi alan da veren de günahkârdır." (Müslim, Riba 1)

Detaylı Açıklama

Değerli Müslüman, borç verdiğiniz para TL ise ve geri ödeme altın olarak yapılacaksa, burada önemli olan altının miktarının ve değerinin borç anındaki TL karşılığı ile eşit olmasıdır. Eğer altının miktarı veya değeri borç verilen TL'den fazla ise, bu fazla kısım faiz olarak değerlendirilir ve haramdır. Çünkü borç ve geri ödeme arasında fark olması, riba yasağını ihlal eder.

Ancak altının miktarı ve değeri borç anındaki TL karşılığına tam olarak eşit ise, bu durumda faiz söz konusu olmaz. Fakat burada pratikte altının fiyatının dalgalanması nedeniyle, borç verenin zarar etmemesi veya haksız kazanç sağlamaması için borcun aynen veya eşdeğeri olarak geri verilmesi önemlidir.

Günümüzde altın hesabı üzerinden geri ödeme yapılması, eğer sözleşmede net olarak belirtilmiş ve taraflar arasında anlaşılmışsa, faizden kaçınmak için bir yol olabilir. Ancak bu durumda da tarafların haklarını koruyacak şekilde, değer farklarının nasıl karşılanacağı önceden kararlaştırılmalıdır.

Diğer Görüşler

Diğer mezhepler de benzer şekilde değerlendirmekte olup, özellikle Şafii mezhebi de borcun aynen veya eşdeğer şekilde geri verilmesini şart koşar. Bazı alimler, borcun farklı bir kıymetle geri verilmesini ancak borç anında belirlenmiş ve tarafların kabul ettiği ölçüde caiz görürler.

Sonuç

Özetle, TL olarak verilen borcun altın olarak geri alınması faiz olabilir ve haramdır, eğer arada bir fazlalık varsa. Borcun aynen veya eşdeğer değerde geri verilmesi gerekir. Bu konuda sözleşme açık ve taraflar mutabık olmalıdır. Zarar etmemeniz için borcun değerini dikkatle takip edin ve anlaşmanızı buna göre yapınız.