Tapusu bize ait olmayan daire için zekât vermemiz gerekir mi?
Fragedetails
"Bizim ödemesini yaptığımız bir evimiz var ama eşimin ve benim iş gerekliliğimiz nedeniyle ödemesini yaptığımız evde değil de başka semtte, üstüne de ekleyerek kirada oturuyoruz. Bir de kayınpederimin binasında kaba inşaatını yaptırdığımız bir dairemiz var. Ama kayınpederim içini yaptırıp kaynımı oturttu, şimdi boş. Biz hiçbir şekilde bu daireden istifade edemiyoruz, tapusu da bize ait değil. Bu ve ödeme yapmakta olduğumuz daireye zekat düşer mi?"
Açıklama
Tapusu size ait olmayan ve fiilen kullanmadığınız gayrimenkuller için zekât hükmü, İslam fıkhında önemli bir konudur. Zekât, malın sahibine ait olan ve nisap miktarına ulaşan mallardan farz olur.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, tapusu size ait olmayan ve sizlerin fiilen kullanmadığı, üzerinde tasarruf hakkınız bulunmayan daire için zekât vermeniz gerekmez. Ancak, ödeme yaptığınız ve sizin kullanımınızda olan ev için zekât durumu, evin niteliğine göre değişir.
Deliller
Zekâtın mal sahibinin tasarrufunda olan ve nisap miktarına ulaşan mallardan farz olduğu Kur'an ve hadislerle sabittir.
“Mallarınızda yıllık olarak zekât verin.” (Bakara, 2/267)
Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Zekât, malın temizlenmesi ve bereketlenmesidir.” (Buhari, Zekât, 1)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, sizin tapusu size ait olmayan daire üzerinde tasarruf hakkınız bulunmadığı için bu daire sizin malınız sayılmaz. Dolayısıyla bu daire için zekât vermeniz gerekmez. Çünkü zekât, sahibinin malı üzerinde tasarruf hakkı ve mülkiyetinin bulunması şartıyla farz olur.
Ödeme yaptığınız ev ise sizin kullanımınızda ise ve bu ev kira geliri getiren bir yatırım malı değilse, yani sizin oturduğunuz ev ise, Hanefi mezhebine göre ev için zekât verilmez. Çünkü ev, ihtiyaç malı olarak kabul edilir ve üzerinde zekât farz olmaz. Ancak eğer bu ev kira geliri için alınmış ve yatırım amaçlı ise, o zaman kira geliri üzerinden zekât hesaplanır.
Kayınpederinizin binasında kaba inşaatını yaptırdığınız ve tapusu size ait olmayan dairede sizin herhangi bir tasarruf hakkınız yoksa, bu daire sizin malınız sayılmaz ve zekât vermeniz gerekmez. Ancak bu daireden kira geliri elde ederseniz, kira geliri üzerinden zekât vermeniz gerekir.
Diğer Görüşler
Diğer mezheplerde de genel olarak malın tasarrufunda olmayan mallar için zekât farz olmaz. Ancak bazı alimler, kira geliri üzerinden zekâtın verilmesi gerektiğini özellikle vurgularlar.
Sonuç
Özetle, tapusu size ait olmayan ve sizin kullanımınızda olmayan daire için zekât vermeniz gerekmez. Ödeme yaptığınız ve sizin oturduğunuz ev için ise zekât farz değildir. Kira geliri elde edilen mallar için ise kira üzerinden zekât hesaplanmalıdır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
