Nisap miktarını geçen paranın zekâtı

Açıklama

Zekât, belirli miktarda mal ve paranın üzerinden bir yıl (hawl) geçtikten sonra verilmesi gereken farz bir ibadettir. Nisap miktarını aşan paranın zekâtı da bu kurala tabidir.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, bir kimsenin elinde nisap miktarını aşan para varsa, bu paranın üzerinden bir yıl geçtikten sonra zekât vermesi gerekir. Yeni kazanılan paralar, toplam malın içinde sayılır ve yıl sonunda toplam üzerinden zekât verilmelidir.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de zekâtın farz oluşu belirtilmiş ve malın belirli bir süre elde tutulması gerektiği hadislerle açıklanmıştır.

“Mallarınızda, yılda bir defa zekât verin.” (Hadis, Buhari, Zekât 1)

“Ey iman edenler! Mallarınızın zekâtını verin.” (Kur'an, Tevbe, 9/103)

Detaylı Açıklama

Değerli Müslüman, elinizdeki para nisap miktarını (yaklaşık 85 gram altın veya onun değerine eşit para) geçtiğinde, bu miktar üzerinden bir yıl geçtikten sonra zekât vermeniz gerekir. Eğer yıl içinde yeni paralar kazanırsanız, bunlar toplam malınıza eklenir ancak her yeni kazanç için ayrı ayrı yıl beklemeniz gerekmez. Yıl sonunda toplam malınızın nisap miktarını geçip geçmediğine bakılır ve ona göre zekât hesaplanır. Bu uygulama, zekâtın kolay ve düzenli şekilde verilmesini sağlar.

Örneğin, yıl başında 10.000 TL'niz varsa ve yıl içinde 5.000 TL daha kazanırsanız, yıl sonunda toplam 15.000 TL üzerinden zekâtınızı verirsiniz. Eğer yıl içinde paranın tamamını harcarsanız veya nisap altına düşerse, zekât farz olmaz.

Diğer Görüşler

Şafii, Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde, nisap miktarını aşan malın üzerinden bir yıl geçmesi şarttır. Ancak bazı alimler, yeni kazanılan paralar için ayrı bir yıl beklenmesi gerektiğini ileri sürmüşlerdir. Fakat Hanefi mezhebi ve Diyanet İşleri Başkanlığı'nın görüşü, toplam mal üzerinden yıllık zekâtın verilmesi yönündedir.

Sonuç

Özetle, nisap miktarını geçen paranın zekâtı için üzerinden bir yıl geçmesi gerekir. Yeni kazançlar yıl sonunda toplam malınıza eklenir ve tek seferde zekât verilir. Bu, hem kolaylık sağlar hem de İslam'ın kolaylaştırma prensibine uygundur.