"Mü'min çiftçi farkı.."
প্রশ্নের বিবরণ
"Hocam, ben İnegöl'de yaşıyorum çiftçilik yapıyorum. Meyve bahçelerimiz var ve hayvan yetiştiriciliği yapıyoruz. Hocam, ben bu işimi Allah için nasıl yapabilirim? Yaptığım işe mü'min farkını nasıl koyabilirim? Hocam burada bir ortaklık sistemi var ortağın biri yer veriyor diğeri işletiyor. İşleten hasılatın üçte ikisini alıyor. Yer sahibi üçte birini alıyor. Bu ortaklık caiz midir? Peygamber efendimiz aleyhisselatu vesselamın tavsiye ettiği bir zirai ortaklık şekli var mı? Hocam, yeni doğan buzağıların boynuzları ilaç verip yakılarak ya da elektro şoklu bir alet ile kökünden alınıyor bu caiz midir?"
Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, çiftçilik ve hayvancılık İslam'da helal kazanç yollarındandır. Bu işleri Allah rızası için yapmak, niyet ve amele dikkat etmekle mümkündür. Ortaklık ve hayvan bakımı gibi konularda da İslam hukukunun ölçüleri vardır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, çiftçilik ve hayvancılık işleri helal kazançtır ve Allah için yapılabilir. Ortaklıkta hasılatın paylaşımı tarafların rızasıyla ve adaletle olursa caizdir. Yeni doğan buzağıların boynuzlarının yakılması veya elektroşokla alınması ise hayvana zarar vermediği ve zulüm içermediği sürece caizdir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de helal ve temiz kazanç önemle vurgulanmıştır:
"Ey iman edenler! Yaptığınız işleri sadece Allah rızası için yapın." (Âl-i İmrân, 3/102)
"Allah, size rızık olarak temiz ve helal olanı emreder." (Nahl, 16/114)
Peygamber Efendimiz (s.a.v) de çiftçilik ve hayvancılıkla uğraşmanın bereketli ve sevaplı olduğunu belirtmiştir:
"Toprakla uğraşan, Allah'ın rızkını arayan kuldur." (Tirmizî, Zühd 41)
Detaylı Açıklama
Allah için yapılan işlerde niyet çok önemlidir. Çiftçilik ve hayvancılıkta niyetiniz Allah'ın rızasını kazanmak, helal kazanç elde etmek ve insanlara fayda sağlamak olmalıdır. Ortaklıkta ise tarafların karşılıklı rızası esastır. Hasılatın üçte iki ve üçte bir olarak paylaşılması, tarafların kabulüyle ve adil olduğu sürece Hanefi fıkhında caizdir. Bu, mübâra (emek ve sermaye ortaklığı) türlerinden biridir.
Hayvanların boynuzlarının yakılması veya elektroşokla alınması ise hayvana gereksiz acı vermemek şartıyla yapılabilir. İslam'da hayvana eziyet etmek yasaktır, ancak hayvanın sağlığı ve güvenliği için yapılan tedbirler caizdir. Bu uygulama veterinerlik açısından zaruri ise ve hayvana zarar vermiyorsa sakınca yoktur.
Diğer Görüşler
Şafii ve Malik mezheplerinde de benzer şekilde ortaklıkta tarafların rızası ve adalet esas alınır. Bazı alimler, hayvana zarar verme ihtimali yüksekse boynuzların alınmasının mekruh olabileceğini belirtmişlerdir. Ancak genel olarak zaruret halinde caizdir.
Sonuç
Çiftçilik ve hayvancılık işinizi Allah rızası için yaparken niyetinizi temiz tutunuz. Ortaklıkta adaletli ve karşılıklı rızaya dayalı paylaşım yapınız. Hayvanların boynuzlarının alınması veterinerlik gereği ve hayvana zarar vermeden yapılırsa caizdir. Böylece işinizde mü'min farkını ortaya koyabilirsiniz.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.