Menfaat getiren borç faiz midir?

Açıklama

Menfaat getiren borç ifadesi, borç verilen paranın veya malın karşılığında borç alanın borç verene ek bir kazanç sağlaması durumunu ifade eder. Bu ek kazanç, İslam hukukunda genellikle faiz (riba) olarak değerlendirilir.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, menfaat getiren borç, yani borç verilen paranın üzerine ek kazanç alınması kesinlikle haramdır ve faiz (riba) kapsamındadır. Borç verme işlemi, karşılıksız ve menfaatsiz olmalıdır.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de faizle ilgili açık uyarılar bulunmaktadır:

"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir. Bu, onların (şeytanın) kendilerini yaptığı bir aldatmadır." (Bakara, 2/275)

"Faizi bırakıp, eğer inanıyorsanız, sadece anaparanızı alınız." (Bakara, 2/279)

Hz. Peygamber (sav) de faizle ilgili birçok hadisinde menfaat getiren borcun haram olduğunu belirtmiştir:

"Altın altınla, gümüş gümüşle, buğday buğdayla, arpa arpa ile, hurma hurma ile, tuz tuz ile aynı miktarda ve peşin olarak takas edilir. Eğer miktar veya türü değişirse, bu faizdir." (Buhari, Müslim)

Detaylı Açıklama

Menfaat getiren borç demek, borç verenin sadece verdiği miktarı değil, bunun üzerine ek bir kazanç da talep etmesi demektir. İslam’da borç verme, karşılıksız ve iyilik amacıyla yapılmalıdır. Borç alan, borç verene ek bir menfaat sağlamamalıdır. Çünkü faiz, toplumsal adaleti bozan, zengin ile fakir arasındaki uçurumu artıran bir uygulamadır. Bu nedenle İslam, borç verme işlemlerinde menfaat talebini yasaklamıştır.

Günümüzde bankaların verdiği kredilerde uygulanan faizler, İslam hukukuna göre haram kabul edilir. Borç veren kimse, sadece verdiği miktarın geri alınmasını talep edebilir. Menfaat olmadan borç vermek, karşılıklı güven ve iyilik esasına dayanır. Bu, toplumda dayanışmayı ve yardımlaşmayı artırır.

Diğer Görüşler

Hanefi mezhebi dışındaki diğer mezhepler de menfaat getiren borcu faiz olarak kabul eder. Ancak bazı çağdaş İslam alimleri, modern finans sistemlerinde faiz yerine geçen farklı uygulamalar üzerinde tartışmalar yapmaktadır. Fakat klasik fıkıh anlayışında menfaat getiren borç kesinlikle faizdir.

Sonuç

Değerli Müslüman, menfaat getiren borç faizdir ve haramdır. Borç verirken menfaat talep etmeyiniz, borç alan da borcun üzerine ek ödeme yapmamalıdır. İslam’ın bu hükmü, toplumda adalet ve dayanışmayı korumak içindir.