Kurumdan Kiralama Altında Mal Almak
Faahfaahinta Su'aasha
"Sa hocam. Allah razı olsun sohbetlerinizden istifade ediyoruz. Rabbim sayınızı arttırsın inşallah. Hocam leasing diye kurum var, kiralama adı altında malı alıyorlar daha sonra bize veriyorlar. Aslında siz daha iyi bilenden sorup bu konuda bize bir fetva verebilirseniz inşallah yanlışlık ve haram varsa bundan kurtulmamızı saglarsınız. Allah milyon kere razı olsun sizden şimdiden."
Açıklama
Leasing (kiralama) yöntemiyle mal alımı, günümüzde sıkça kullanılan bir finansman şeklidir. Bu yöntemde bir kurum malı satın alır ve kiralama yoluyla müşteriye kullandırır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, leasing işlemi İslam hukukuna uygun şartlarla yapılırsa caizdir. Ancak faiz (riba) içeren veya belirsizlik (gharar) barındıran sözleşmeler haramdır. Leasing sözleşmesinde malın mülkiyeti kiralama süresince kurumda kalır, müşteri ise kira bedeli öder. Bu durum, İslam hukukunda kira (ijara) olarak değerlendirilir ve şartlara uygun olursa helaldir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de faiz haram kılınmıştır, bu nedenle faiz içeren işlemler caiz değildir:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir." (Bakara, 2:275)
Ayrıca, Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
"Alım satımda dürüstlük ve açıklık esastır." (Buhari, Ticaret, 9)
Detaylı Açıklama
Leasing işlemi, İslam hukukunda kira (ijara) olarak kabul edilir. Eğer leasing sözleşmesinde malın mülkiyeti kiralama süresince leasing şirketinde kalıyor ve müşteri sadece kira bedeli ödüyorsa, bu işlem caizdir. Ancak, sözleşmede faiz unsuru varsa veya malın değeri ile kira bedeli arasında aşırı fark varsa bu durum faizli işlem (riba) veya hileli satış (gharar) olarak değerlendirilir ve haram olur.
Türkiye'de yaygın olan finansal kiralama şirketleri genellikle faizli kredi sistemiyle çalışır. Bu nedenle, leasing sözleşmesi yapmadan önce sözleşme şartları dikkatle incelenmeli, faiz veya belirsizlik unsuru varsa uzak durulmalıdır. Alternatif olarak, İslami finans kurumlarından faizsiz finansman yöntemleri tercih edilebilir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak benzer görüştedir. Şafii ve Malikî mezheplerinde de kira esasına dayanan leasing işlemi, faiz ve hile unsuru yoksa caiz kabul edilir. Ancak Hanbeli mezhebi bazen daha sıkı değerlendirme yapabilir.
Sonuç
Değerli Müslüman, leasing yoluyla mal alırken sözleşmenin faiz ve belirsizlik içermemesine dikkat ediniz. Faizsiz ve şeffaf şartlarda yapılan leasing işlemi İslam'a uygundur. Aksi halde uzak durmanız gerekir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.