Keyfi bir yolculukta seferi sayılıp oruca ara vermek caiz midir?
Detail Pertanyaan
"Hocam doksan km uzaklıktaki il dışına keyfi bir işim olduğu için gideceğim. Bu esnada Ramazan orucu tutmamamın hükmü nedir? Seferi mi sayılıyorum? "
Açıklama
Seferilik, oruç gibi ibadetlerde kolaylık sağlamak amacıyla belirli şartlara bağlıdır. Yolculuğun keyfi olup olmaması, seferilik hükmünü etkiler.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, yolculuk keyfi olsa da mesafe ve yolculuk süresi seferilik sınırlarını karşılıyorsa oruç tutmamak caizdir. Ancak yolculuğun zorunlu veya meşru bir sebebe dayanması tercih edilir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de seferilikle ilgili kolaylık şu ayette belirtilir:
"Oruç size yazıldığı gibi, size de yazıldı. Umulur ki şükredersiniz. Eğer hasta veya yolculukta iseniz, tutamadığınız günler sayısınca diğer günlerde oruç tutarsınız." (Bakara, 2:185)
Hadislerde de Peygamber Efendimiz'in seferde oruç tutmamakta müsamahalı davrandığı görülür:
"Seferde oruç tutmayınız, çünkü seferde oruç tutmak zordur." (Buhari, Savm 19)
Detaylı Açıklama
Hanefi mezhebine göre seferilik mesafesi yaklaşık 80 km ve üzeri olarak kabul edilir. Siz 90 km mesafeye gidiyorsunuz, bu mesafe seferilik sınırını aşmaktadır. Ancak yolculuğun keyfi olması, yani zorunlu bir iş veya meşru bir sebep olmaması, seferilik hükmünü tamamen ortadan kaldırmaz. Seferilik, mesafe ve yolculuk süresi ile ilgilidir, yolculuğun sebebi değil. Bu nedenle, keyfi de olsa 90 km uzaklıktaki bir yere gidiyorsanız, seferilik hükmü geçerlidir ve orucunuzu tutmamanız caizdir. Ancak yolculuğunuzun uzun sürmesi veya zorluk derecesi de göz önünde bulundurulmalıdır.
Yolculuk esnasında oruç tutmak isteyen kişi tutabilir; tutmamakta da serbesttir. Tutmadığı günleri Ramazan sonrası kaza etmelidir.
Diğer Görüşler
Şafii mezhebine göre seferilik mesafesi yaklaşık 81 km olarak kabul edilir ve yolculuğun zorunlu veya meşru olması şart değildir. Maliki mezhebinde ise seferilik mesafesi biraz daha uzun tutulur. Hanbeli mezhebi de benzer şekilde seferilik mesafesine bakar ancak yolculuğun süresi ve zorluk derecesi daha fazla önemsenir.
Sonuç
Değerli Müslüman, 90 km uzaklıktaki keyfi yolculuğunuz seferilik sınırını aştığı için orucunuzu tutmamanız Hanefi mezhebine göre caizdir. Ancak yolculuk zorunlu olmasa da oruç tutmak isteyen tutabilir. Tutmadığınız günleri Ramazan sonrası kaza etmeniz gerekir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.