Kefil Olduğum Arkadaşımın Borcunu Ödemek Zorunda mıyım?
Vraagdetails
"Hocam bir arkadaşa kefil olarak bir tefeciden para almıştık. Arkadaş işleri kötü gitti borcunu ödeyemedi. Ben borcunu iki kat olarak ödedim fakat borç bitmiyor. Artık ben ödemek istemiyorum. Faiz olduğu için ne yapmalıyım? Ödemediğim zaman adamın bana hakkı geçer mi?"
Açıklama
Kefil olunan borcun ödenmesi ve faizli borçların durumu İslam hukukunda önemli bir meseledir. Kefil, borçlunun borcunu ödemediği takdirde borcu ödemekle yükümlüdür ancak faiz konusu ayrı bir değerlendirme gerektirir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre kefil, borçlu ödemediği takdirde borcu ödemekle mükelleftir. Ancak borcun faizi haramdır ve ödenmesi caiz değildir. Faizli borcun sadece anaparası ödenmeli, faiz kısmı ise reddedilmelidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de faiz kesin bir dille yasaklanmıştır:
“Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir; bu yüzden onların vay haline!” (Bakara, 2:275)
Bir hadis-i şerifte de faizden uzak durulması emredilmiştir:
“Allah ve Resulü faiz yemeyi haram kılmıştır.” (Sahih Buhari)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, kefil olduğunuz arkadaşınızın borcunu ödemekle yükümlüsünüz ancak burada önemli olan borcun faizli kısmıdır. İslam’da faiz (riba) kesinlikle haramdır ve ödenmesi istenmez. Siz iki katını ödediğinizi belirtmişsiniz; bu durum faizli borcun artması anlamına gelir ki bu caiz değildir.
Bu durumda yapmanız gerekenler şunlardır:
- Kefil olarak borcun anaparasını ödemekle yükümlüsünüz.
- Faiz kısmını ödemeyiniz, çünkü faiz haramdır ve Allah katında geçerli değildir.
- Borcu veren tefecinin faiz talebini reddediniz ve sadece anaparanın tahsilini talep ediniz.
- Ödeme yapmadığınızda, borçlu yerine sizin sorumlu olduğunuz için borçlu gibi muamele görürsünüz ancak faizli kısmı ödemek zorunda değilsiniz.
- Bu konuda hakkınızı yasal yollarla da arayabilirsiniz, faizli borç talebi İslam ve Türkiye Cumhuriyeti hukukuna göre geçersizdir.
Unutmayınız ki İslam dini, borç ve kefalet işlerinde kolaylık ve hakkaniyet ister. Zorlaştırmak değil, kolaylaştırmak esastır (Hadis: “Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız.” - Sahih Buhari).
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de faiz konusunda ayni görüştedir; faiz haramdır ve ödenmemelidir. Kefalet konusunda ise Hanefi mezhebi gibi kefil, borçlu ödemediğinde borcu ödemekle yükümlüdür. Ancak faizli kısmın ödenmemesi konusunda ittifak vardır.
Sonuç
Kardeşim, kefil olarak borcun anaparasını ödemekle yükümlüsünüz ancak faizli kısmı ödemek haramdır. Faiz talebini reddedin ve sadece anapara üzerinden ödeme yapınız. Borcu ödemediğinizde kefil olarak sorumlu tutulursunuz ancak faizli borcun ödenmesi İslam’a uygun değildir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.