İş yerindeki indirimli ürünleri normal fiyatına satıp kârını almak caiz midir?
Detail Pertanyaan
"Hocam ben maaşlı bir çalışanım, çalıştığım şirkette bazı eksik alım işlerine bakıyorum. İndirime girmiş bir ürünü normal fiyatına satarak aradaki normal fiyat farkını alabilir miyim? Veya kendi aldığım bir malı üstüne kâr koyarak, belirtmeden satabilir miyim? Bunun fetvası Şafii mezhebinde ve Hanefi mezhebinde de aynı mıdır?"
Açıklama
İş yerinde indirimli alınan ürünlerin normal fiyatına satılması ve aradaki farkın kâr olarak alınması, iş ahlakı ve İslam hukuku açısından değerlendirilmesi gereken bir konudur.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, çalıştığınız iş yerinden indirimli aldığınız ürünleri, iş yeri veya işverenin izni olmadan normal fiyatına satıp aradaki farkı kâr olarak almak caiz değildir. Çünkü bu durum, işverenin hakkını zedeleyebilir ve güveni sarsabilir. Kendi aldığınız bir malı ise, işverenin izni olmadan üstüne kâr koyup satmanız da doğru değildir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de müminlerin birbirlerinin haklarına riayet etmeleri emredilmiştir:
"Ey iman edenler! Mallarınızı aranızda haksız yollarla yemeyin, ancak karşılıklı rızaya dayanan ticaret olsun." (Nisa, 4/29)
Hz. Peygamber (sav) de güvene riayet etmeyi şöyle vurgulamıştır:
"Her kim emanet olarak verilen bir şeyi haksız yere kullanırsa, kıyamet günü onun boynunda zincir olur." (Buhari, Emanet, 2)
Detaylı Açıklama
İş yerinde çalışan olarak, işverenin size sağladığı indirimli ürünleri, işverenin izni olmadan normal fiyatına satmak, işverenin hakkını gasp etmek anlamına gelir. Bu durum, güveni zedeler ve İslam ahlakına aykırıdır. Eğer işveren size bu konuda izin verirse, o zaman aradaki farkı almakta bir sakınca yoktur. Ancak izin olmadan bu tür satışlar yapmak, haksız kazançtır ve haramdır.
Günümüzde iş yerlerinde çalışanlara sağlanan indirimler, genellikle işverenin çalışanlarına bir iyiliği ve teşviki olarak değerlendirilir. Bu nedenle, bu indirimli ürünleri normal fiyatına satmak, işverenin niyetine aykırıdır. Ayrıca, bu durum iş yerindeki çalışma ortamında güven sorunlarına yol açabilir.
Diğer Görüşler
Şafii mezhebi de benzer şekilde, işverenin izni olmadan indirimli ürünleri normal fiyatına satmayı uygun görmez. Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de genel kanaat, işverenin hakkına riayet edilmesi gerektiği yönündedir. Dolayısıyla mezhepler arasında bu konuda temel bir ihtilaf bulunmamaktadır.
Sonuç
Değerli Müslüman, iş yerinden indirimli aldığınız ürünleri, işverenin izni olmadan normal fiyatına satmak ve aradaki farkı kâr olarak almak caiz değildir. İşvereninizden izin almadan böyle bir işlem yapmamanız, hem İslam ahlakına hem de iş yerindeki güven ortamına uygun olacaktır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
