Hiçbir konuda gayretini görmediğim eşimden ayrılmalı mıyım?
Butiran Soalan
"Hocam ben beş yıllık evliyim. Eşimi seçme sebebim Müslüman bir ailem olması içindi. Kendilerini bana öyle tanıtılar ve kısa zamanda evlendik. Namazını bile ben söylemesem kılmayacak birisi olduğunu öğrendim. Evliliğimizin ilk aylarında ailesi çocuğumuz olmadığı için kalbimi kırmaya başladı ama sonra eşimin çocuğu olmayacağını öğrendik. Hep çocuk hayali olan bir kadın olduğum için çok yıkıldım ama bırakmadım eşimi. Hem ibadetlerini iyileştirmeye çalıştım hem de çalışıp eşimi tedavi ettirdim. Eşimin kazancı ancak ev masraflarına yetiyor. Şimdi doktorlar tüp bebek tedavisi ile çocuk sahibi belki olabilirsiniz diyor. Ne kendisi ne ailesi hiçbir çaba sarf etmiyor. Bu tedaviyi olmamız için maddi ve manevi hiçbir şey yapmıyorlar. Bu yıllar içinde ne dindarlığını iyileştirebildim ne de başka kazancım oldu. Çok yoruldum ve zaten sevmeyerek evlendiğim için her şey bana yük oluyor. Eşimin yine benim paramla tüp bebek tedavisine gitmeyi beklemesi beni üzüyor. Evimin hanımı gibi hissetmiyorum artık. Evim dediysem tek çocuk olmasına rağmen kirada tutuyorlar bizi. Eşim doktorların ve benim ısrarıma rağmen kilo da vermiyor. Büyüklerinizle konuşun derseniz benimkiler bir çözüm bulamıyor ve ayrıl diyor. Eşimin ailesine de söylediğim zaman beni ikna edecek hiçbir şey yapmıyorlar. Ya susup cevap bile vermiyorlar ya da umurlarında olmuyor. Eşim de ailesi de istemiyorsan boşan havasındalar. Bunu sık sık dile de getiriyorlar. Bana bir yol sunun değerli hocam."
Açıklama
Değerli Müslüman, evlilikte karşılıklı sevgi, saygı, sorumluluk ve gayret önemlidir. Eşinizin ibadet, maddi ve manevi sorumluluklarını yerine getirmemesi sizi zor durumda bırakmış ve evlilikte mutsuzluk yaratmıştır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, evlilikte eşler birbirlerine karşı sorumludur. Eşin sürekli olarak görevlerini ihmal etmesi, evlilik hayatını zorlaştırıyorsa ve düzelme ümidi yoksa boşanma caizdir. Ancak boşanma son çare olmalı, öncelikle sabır, nasihat ve arabuluculuk yolları denenmelidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de evlilikte karşılıklı sorumluluk ve iyi muamele emredilmiştir:
"Kadınlarınız sizin için birer tarladır; tarlanıza dilediğiniz gibi gidin. Kendiniz için önceden neyi hazırlarsanız, Allah katında onu bulursunuz." (Bakara, 2/223)
Ayrıca Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
"En hayırlınız, ailesine en hayırlı olandır." (Tirmizi)
Detaylı Açıklama
Eşinizin ibadetlerini düzenli kılmaması, maddi ve manevi sorumluluklarını yerine getirmemesi evlilikte ciddi sorunlara yol açar. Siz sabırla destek olmaya çalışmışsınız, fakat karşılık alamamışsınız. Bu durumda öncelikle eşinizle açık ve sakin bir şekilde konuşmalı, duygularınızı ve beklentilerinizi ifade etmelisiniz. Ayrıca, aile büyükleri ve güvenilir arabulucularla durumu paylaşarak çözüm arayabilirsiniz.
Tüp bebek tedavisi gibi önemli bir konuda maddi ve manevi destek olmaması, evlilikteki ortak sorumluluğun yerine getirilmediğini gösterir. Bu tür durumlarda, eşinizin değişme niyeti ve gayreti olmazsa, evlilik devam etmekte zorlanılır.
Hanefi fıkhında, eşlerin birbirine karşı görevlerini yerine getirmemesi, özellikle maddi ve manevi yükümlülüklerini ihmal etmesi boşanma sebebi olabilir. Ancak boşanma öncesinde mümkün olduğunca uzlaşma ve arabuluculuk yolları denenmelidir. Boşanma, İslam'da son çaredir ve kolaylaştırılması tavsiye edilir (Buhari, Edeb 69).
Diğer Görüşler
Şafii ve Malikî mezheplerinde de benzer şekilde, eşin görevlerini yerine getirmemesi boşanma sebebi sayılır. Hanbeli mezhebinde ise eşin kusurlu davranışları boşanmayı haklı kılabilir. Ancak tüm mezheplerde, boşanmanın son çare olduğu vurgulanır.
Sonuç
Eşinizin sorumluluklarını yerine getirmemesi ve gayret göstermemesi evlilikte büyük bir sorundur. Öncelikle sabırla, açık iletişim ve arabuluculuk yollarını deneyiniz. Eğer bu yollar sonuç vermez ve evlilik sürdürülemez hale gelirse, İslam hukukuna göre boşanma helal ve makul bir seçenektir. Allah kolaylık versin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.