Hayal ürünü roman veya hikâye yazmak sakıncalı mıdır?
Faahfaahinta Su'aasha
"Hocam ben hikâye yazıyorum. Yazdığım hikâyeler bazen aslı olan bir konuyu geliştirme şeklinde oluyor bazen de olmayan bir şeyi ben geliştiriyorum. Yeni bir çalışmam olarak da hayvanları konuşturan romanlar yazıyorum. Eğitim amaçlı işler bunlar ama içime kurt düştü. Bu yalan sayılır mı, yaptığım iş günah mıdır? Çünkü bu yazdıklarımı bastırıp satıyorum, çocuklar okuyor."
Açıklama
Hayal ürünü roman veya hikâye yazmak, gerçek olmayan olayları veya kurgusal karakterleri anlatan edebi bir faaliyettir. Bu tür eserler genellikle eğlence, eğitim veya ahlaki ders verme amacıyla kaleme alınır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, hayal ürünü hikâye veya roman yazmak, içinde yalan niyeti olmamak şartıyla, yani okuyucuyu yanıltmak veya gerçekmiş gibi sunmak amacı taşımadığı sürece günah değildir. Eğitim ve ahlaki değerler kazandırmak amacıyla yapılan kurgusal eserler caizdir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de yalan söylemek ve iftira etmek yasaklanmıştır, ancak bu, edebi kurgular için geçerli değildir. Önemli olan niyet ve okuyucunun doğru bilgilendirilmesidir.
"Ve yalan söylemekten sakının." (Bakara, 2/42)
"Ey iman edenler! Allah'tan korkun ve doğru söz söyleyin." (Ahzab, 33/70)
Hz. Peygamber (sav) de yalanı yasaklamış, ancak masal ve hikâye anlatmanın caiz olduğuna dair rivayetler bulunmaktadır.
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, yazdığınız hikâyelerde gerçek olmayan unsurlar kullanmanız, eğer okuyucuyu yanıltmak veya gerçekmiş gibi sunmak amacı taşımıyorsa, yalan sayılmaz. Özellikle çocuklar için eğitici ve ahlaki değerler içeren hikâyeler yazmak, onların hayal gücünü geliştirmek ve doğru davranışları öğretmek açısından faydalıdır.
Ancak, hikâyelerinizde gerçek olayları çarpıtmak, iftira etmek veya insanları yanıltmak amacı varsa bu sakıncalıdır. Yazdığınız eserlerde niyetinizin dürüst ve eğitim amaçlı olduğunu belirtmeniz, okuyucuların da bunu anlaması önemlidir. Kitaplarınızda "kurgudur" veya "hayal ürünüdür" gibi ifadeler kullanmak, yanlış anlamaları önler.
Yazdığınız eserleri bastırıp satmanız, bu işin helal kazanç kapsamında değerlendirilmesi için içeriğin İslam ahlakına uygun olması gerekir. Yalan söylemek veya iftira etmek amacı taşımayan kurgusal eserler helal kazançtır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak benzer görüştedir. Şafii ve Malikî mezheplerinde de yalan söylemek haramdır, ancak hikâye ve masal anlatmak, özellikle eğitim amacı taşıyorsa caiz görülür. Hanbeli mezhebi de bu konuda benzer şekilde yaklaşır.
Sonuç
Özetle, hayal ürünü roman veya hikâye yazmak, niyetiniz doğru ve okuyucuyu yanıltmıyorsa İslam'a göre sakıncalı değildir. Yazdığınız eserlerde dürüstlük ve eğitim amacını ön planda tutunuz, böylece hem helal kazanç elde eder hem de faydalı eserler ortaya koyarsınız.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
