Evlilik’te Sorunlar Ve Çözüm Yolları
جزئیات سؤال
"Selamünaleyküm Hocam.Ben 25 yaşında bir öğretmenim. Bir devlet okulunda görev yapıyorum. 17 yıldır tanıdığım, 3 yıldır da evlenmek niyeti ile konuşup görüştüğüm bir hanımı usulüne uygun şekilde ailesinden istettim. Hatun kişi de benim gibi 25 yaşında ve öğretmen. Aynı ilçede farklı okullarda çalışıyoruz. Ailesinin bu izdivaca karşı çıkması nedeni ile ikimiz de zor günler geçirmekteyiz. Ailesi beni çok iyi tanıdığı, kötü bir huyumun yahut özelliğimin olmadığını bildiği halde ve kızları, benimle evlenmek istediğini açıkça beyan etmiş olmasına rağmen evlenmemize karşı çıkmakta ısrar ediyor. Mantıklı bir sebep de söylemiyorlar kızlarına. Benim sol bacağımın diz bölgesinde bir kusur var hocam. Fakat bu kusur benim diz çökmemden başka hiç bir şeye engel değil. Ailesinin en görünür sebebi de bacağımdaki sorunmuş. Öyle söylüyorlarmış. Araya sokabileceğimiz büyükleri, hatırı sayılır kişileri gönderdiğimiz zaman biz düşünüyoruz diyorlar fakat sonra kıza eziyete varan baskılarda bulunuyorlar. Fiziksel şiddete varan uygulamalar da oluyormuş bazen hatun kişinin naklettiğine göre. Bu durum da bana başka çare bırakmıyor hocam... Dinen ve resmen reşit sayılan insanlar olarak ailesinin izdivacımıza şiddetle karşı çıkması durumunda ne yapmamız icap eder? Babasının rızası olmadan kendi isteği ile evlenen bir kişinin yaptığı işin hükmü nedir? Kızın ailesinin böyle bir durumda haklarını helal etmeme gibi bir düşüncesi var ise dinen bu davranışın geçerliliği ne ölçüdedir? Yine böyle bir durumda kız ailesinin beddua etmeleri halinde bunun geçerliliği nedir? Şüphesiz her şeyin en doğrusunu Allah bilir. Çok müşkül durumdayım, vereceğiniz cevapların bana bir yol gösterici olacağını temenni ediyorum. Şimdiden teşekkür ederim. Allah cümlemizin yardımcısı olsun."
Açıklama
Evlilikte ailelerin onayı ve evlilik engelleri, İslam hukukunda önemli bir konudur. Ancak evlenme iradesi ve rızası da bireyler için büyük önem taşır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, ergin ve akıllı bir kişi kendi rızasıyla evlenebilir. Kızın velisi (genellikle babası) evliliğe onay vermese bile, kızın evlenme isteği ve rızası varsa, mahkeme yoluyla evlilik gerçekleşebilir. Ailenin şiddet ve baskı uygulaması İslam hukukuna uygun değildir ve böyle davranışlar engellenmelidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de evlilikte rızanın önemi vurgulanmıştır:
"Evlenmek istediğiniz kadınlardan, eğer onlar da evlenmeyi arzu ediyorlarsa, onlarla evlenin." (Nisa, 4/21)
Hz. Peygamber (sav) de evlilikte rızanın şart olduğunu belirtmiştir:
"Bir kadın, velisi olmadan evlendirilmez." (Sahih Buhari, Nikah, 3)
Ancak velinin haksız engellemesi durumunda, İslam hukukunda kadının mahkeme yoluyla evlenmesine izin verilebilir.
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, evlilikte ailenin rızası önemli olmakla birlikte, kişinin kendi rızası ve mutluluğu da göz önünde bulundurulmalıdır. Ailenin evliliğe karşı çıkması ve özellikle fiziksel şiddet uygulaması İslam ahlakına ve hukukuna aykırıdır. Bu durumda öncelikle arabuluculuk, aile büyükleri ve saygın kişilerle barışçıl çözüm aranmalıdır.
Eğer bu yollar sonuç vermez ve aile baskısı devam ederse, kızın kendi isteğiyle mahkemeye başvurarak evlilik izni alması mümkündür. Türkiye'de de Medeni Kanun gereği ergin ve kendi kararını verebilen bireyler evlenme hakkına sahiptir. Bu durum İslam hukukuyla da uyumludur.
Babalarının rızası olmadan evlenen kişinin evliliği geçerlidir, ancak aile ile ilişkilerde sorun yaşanabilir. Ailenin helal etmeme veya beddua etmesi ise kişisel bir durumdur; ancak Allah'ın rahmeti geniştir ve kişinin niyeti, samimiyeti önemlidir. Beddualar ancak Allah'ın izniyle tesir eder, bu nedenle dua ve sabırla karşılamak gerekir.
Diğer Görüşler
Şafii ve Malikî mezheplerinde de benzer şekilde, kızın rızası evlilikte esastır. Ancak velinin onayı aranır; velinin haksız engellemesi halinde mahkeme müdahalesi kabul edilir. Hanbeli mezhebinde de benzer hükümler vardır. Dolayısıyla mezhepler arasında temel prensipte ihtilaf yoktur.
Sonuç
Öncelikle sabırlı olun, aile ile iletişimi koparmadan çözüm arayın. Baskı ve şiddet kabul edilemez. Kızın kendi rızasıyla mahkemeye başvurarak evlenme hakkı vardır. Allah'tan yardım dileyin, dua ve sabırla hareket edin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.