Evlilikte Aile Rızasını Almak Gerekir mi?
جزئیات سؤال
"hocam, Üniversiteden yeni mezun olmuş ve iş hayatına atılmış biriyim. Çalıştığım yerde tanıştığım bir beyefendi ile görüşüp evlenmek üzere anlaştık. Aradan belirli bir zaman geçince, birbirimizi yakından tanıdığımızı ve sevdiğimizi düşündüğümüzden de bu konuyu ailelerimize açtık. Ben ailemin de rızasıyla onun ailesiyle de tanıştım. Onlar da beni beğendiler ve işi artık ciddileştirmek istedik. Her şey iyi gidiyordu hatta aileler arasında tanışma olsun denildi. Bundan bir iki gün önce bir vesileyle ben de babamla bu beyi tanıştırmak istedim. Ne olduysa ondan sonra oldu ailem bir anda vazgeçti. Öne sürdükleri tek geçerli sebep ise pek dillendirmek istemeseler de bu beyin biraz kilolu olmasıydı. Evet, inanın tek sebep bu. Sırf beni yakıştıramamalarından ailem bu duruma rıza göstermiyorlar. Ben de ne yapacağımı şaşırdım. Her şeyimiz birbirine uyarken ortaya böyle bir durum çıkması beni çok üzüyor. Çünkü ne ailemi ne de evlenmeyi düşündüğüm insanı üzmek istemiyorum. Ailemin rızası olmadan evlenmeyi şimdiye kadar hiç aklımdan geçirmedim ama< bu durumda ne yapılır bilemiyorum. Dinen caiz olan yol nedir?"
Açıklama
Evlilikte aile rızasının önemi, İslam hukukunda hem bireysel haklar hem de sosyal düzen açısından ele alınan hassas bir konudur. Bu konuda hem Kur'an-ı Kerim hem de hadisler rehberlik eder.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, akıllı ve ergenlik çağına ulaşmış bir erkeğin evlenmesi için aile rızası şart değildir; ancak kızın evlenmesi için velisinin (genellikle babasının) rızası aranır. Fakat kızın kendi rızası da mutlaka olmalıdır. Aile rızası, evliliğin kolaylaştırılması ve aile bağlarının korunması açısından önemlidir, ancak zorlayıcı bir engel değildir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de evlilikle ilgili temel prensipler belirtilmiştir:
"Evlenmeniz size helal kılındı, mehirlerini verin ve aranızda iyilikle yaşayın." (Nisa Suresi, 4:4)
Hz. Peygamber (sav) de evlilikte rızanın önemine vurgu yapmıştır:
"Bir kadının velisi olmadan yapılan nikah geçerli değildir." (Sahih Buhari, Nikah, 67)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, evlilikte ailelerin rızası sosyal huzur ve destek açısından önemlidir. Ancak evlilikte esas olan iki tarafın rızasıdır. Ailenizin kilo gibi dışsal ve geçici bir sebep yüzünden rıza göstermemesi sizi zor durumda bırakmış. Bu durumda sabırla, saygıyla ve anlayışla ailenizle iletişimi sürdürmeniz, onların endişelerini dinleyip, karşılıklı konuşarak çözüm aramanız faydalı olur.
İslam, kolaylaştırmayı emreder; zorlaştırmayı değil. Peygamber Efendimiz (sav) "Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız, müjdeleyiniz, nefret ettirmeyiniz." buyurmuştur (Sahih Buhari). Eğer ailenizle konuşmak, onların endişelerini gidermek mümkün değilse, Hanefi mezhebine göre kızın kendi rızasıyla evlenmesi caizdir. Ancak bu süreçte aile bağlarını tamamen koparmamak, saygı ve sevgi çerçevesinde hareket etmek önemlidir.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde kızın velisinin rızası evlilik için zorunludur. Malikî mezhebinde ise kızın rızası ön plandadır, ancak velinin rızası aranmaktadır. Bu nedenle mezhepler arasında bu konuda ihtilaf vardır. Türkiye’de Hanefi mezhebi yaygın olduğu için Hanefi görüşü önceliklidir.
Sonuç
Ailenizin rızasını almak önemli olmakla birlikte, evlilikte esas olan sizin ve eş adayınızın rızasıdır. Sabırla ve sevgiyle ailenizle iletişim kurmaya devam edin. Eğer aile rızası engel olmaya devam ederse, Hanefi mezhebine göre kendi rızanızla evlenmeniz dinen caizdir. Allah hayırlısını versin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
