Evlilik Sözümü Bozmamda Sakınca Var mıdır?
جزئیات سؤال
"Bir bayana evlenme sözü verdim. Aramızdaki ilişki ve uyum ciddi bir şekilde idi, sözü bu nedenle verdim. Aramızda haram hiçbir şey olmadı. Verdiğim bu sözü bir nedenden dolayı tutamıyorum. Bunun sonucu ne olabilir? Dinimize göre müslümanın söylediği söz senettir. Bu verdiğim sözümü bozmamda bir sakınca var mıdır? Bozarsam bu sözü bir keffaret vs. ödemem gerekir mi?"
Açıklama
Evlilik sözü, iki kişi arasında ciddi niyetle verilen ve İslam'da önemli bir sorumluluk olarak kabul edilen bir taahhüttür. Bu sözün tutulması, karşılıklı güven ve ahlak açısından değerlidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, evlenme sözü (nikah vaadi) karşılıklı ve ciddi ise, bu söz bir nevi akittir ve yerine getirilmesi gerekir. Ancak, sözün yerine getirilememesi durumunda, bu sözün bozulması haram değildir ama verilen sözün gereği olarak bir kefaret ödenmesi gerekir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de verilen sözlerin tutulması emredilmiştir:
“Ey iman edenler! Verdiğiniz sözleri yerine getirin.” (Mâide, 5/1)
Hz. Peygamber (sav) de sözün önemini vurgulamıştır:
“Müminin imanının en güzel alameti, sözünde durmasıdır.” (Tirmizî, 2229)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, evlilik sözü vermek, iki taraf arasında ciddi bir niyet ve taahhüt anlamına gelir. Bu söz, nikah akdinin ön aşaması gibi değerlendirilir. Eğer bu söz karşılıklı ve ciddi ise, sözün tutulması gerekir. Ancak, çeşitli sebeplerle bu söz tutulamazsa, Hanefi mezhebine göre bu durumda sözün bozulması mekruhtur ama haram değildir. Sözün bozulması halinde ise, verilen sözün ağırlığına göre bir kefaret ödenmesi gerekir. Bu kefaret, genellikle sadaka vermek veya ihtiyaç sahiplerine yardım etmek şeklindedir.
Bu durumda, sözünüzü bozmanız durumunda karşı tarafın hakkını gözetmeniz, ona karşı saygılı ve adil davranmanız önemlidir. Ayrıca, sözünüzü bozduğunuz için pişmanlık duymanız ve benzer durumlarda söz verirken daha dikkatli olmanız tavsiye edilir. İslam, kolaylaştırmayı ve zorlaştırmamayı emreder; bu nedenle zorunlu olmadıkça verilen sözlerin tutulması en güzel davranıştır.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde evlilik sözünün yerine getirilmesi tavsiye edilir, ancak sözün bozulması durumunda kefaret ödenmesi gerektiği görüşü yaygındır. Malikî mezhebinde ise, sözün ciddi ve karşılıklı olması halinde nikah hükmünde sayılabileceği görüşü vardır, bu nedenle sözün bozulması daha ciddi sonuçlar doğurabilir.
Sonuç
Özetle, verdiğiniz evlilik sözünü tutmanız en hayırlısıdır. Ancak tutamamanız durumunda, sözünüzü bozmanız haram değildir ama kefaret gerektirir. Bu kefareti yerine getirerek Allah'tan af dileyiniz ve gelecekte söz verirken daha dikkatli olunuz.
