Evlatlık bebek ile çocuğum süt kardeşi olabilir mi?
Sorunun Detayı
"15 yıllık evli bir bayanım, kronik bir hastalık sebebiyle dört kez düşük yaptım ve sonrasında da hamile kalamamaya başladım ve bu süreçte iç organlarıma zarar veren hastalığım sebebiyle doktor artık hamile kalma isteğimi bırakmamı söyledi. Şimdi Allah rızası için bir yetim büyütmek niyetiyle (ona gerçeği açıklayarak) Çocuk Esirgeme Kurumuna müracaat ettik ve bir yıl sonra 20 günlük bir erkek bebekle bu mutluluğu yaşadık. Ben bebek çok küçük olduğu için emzirmeyi denedim, göğsümden iki gün boyunca süte benzer sarımsı su geldi ve bunu emdi. Bir ay sonrasında ise hamile olduğumu öğrendim, o kadar şaşırdık ki ama ben yine düşük olacak diye bekliyordum. Hamileliğim ilerlemeye devam etti ama bu arada oğlumuz bizim dünya saadetimiz olmuştu resmen hamileliğim benim aklıma bile gelmiyordu. Hamileliğimin ilerlemesiyle aktifleşen hastalığım bana zarar vermeye başlamıştı bile doktorum bebeğin ve benim sağlığım riske girdiği için 29. haftada doğuma alacaklarını söyledi ve bir kız çocuğumuz oldu. Bu dönemde oğlumuz dokuz aylıktı, sütümü hem oğluma hem kızıma vermeyi nasip etti Rabbim. Çocuklarım Hamza Enes ve Zeynep Ravza süt kardeşi oluyor mu hocam, bu durumda oğlumuzun bize ve kardeşine bağı sağlanmış oluyor mu?"
Açıklama
Evlatlık alınan bir bebeğin, biyolojik çocukla süt kardeşi olup olmadığı konusu, İslam fıkhında önemli bir meseledir. Bu durum, süt emzirme yoluyla oluşan akrabalık (rida) bağının varlığına bağlıdır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, bir çocuk annenin sütünden belirli bir miktar (genellikle 5 tam emme) emerse, o çocukla anne ve onun diğer süt çocukları arasında süt kardeşliği oluşur. Süt kardeşliği, evlatlık ilişkisi gibi kan bağına benzer bir akrabalık bağıdır. Ancak sadece birkaç gün veya birkaç kez emzirme, süt kardeşliği için yeterli değildir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de süt kardeşliği ile ilgili ayetler bulunmaktadır:
“Süt emenleriniz ve süt emzirenleriniz birer anne-babadır. Onların arasında evlenmek size haram kılındı.” (Nisa, 4/23)
Hadislerde ise Peygamber Efendimiz (s.a.v) süt kardeşliği ile ilgili şu ifadeleri kullanmıştır:
“Süt emenler, kan bakımından olanlar gibidir.” (Buhari, Nikah 51)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, sizin durumunuzda bebeğiniz yaklaşık iki gün boyunca göğsünüzden çıkan süte benzer sıvıyı emmiş. Hanefi mezhebine göre süt kardeşliği oluşması için çocuğun annenin sütünden 5 tam emme yapması gerekir. Burada 2 gün boyunca emzirme olmuş ancak tam emme sayısı ve miktarı önemlidir. Eğer emme sayısı 5 tam emme veya daha fazlaysa, süt kardeşliği hükmü doğar. Bu durumda sizin biyolojik çocuğunuzla evlatlık aldığınız çocuk arasında süt kardeşliği oluşur ve bu akrabalık evlilik yasağı gibi hükümlere sebep olur.
Ancak sadece birkaç gün veya az miktarda emzirme ile süt kardeşliği oluşmaz. Bu durumda evlatlık çocukla biyolojik çocuğunuz arasında süt kardeşliği bağı kurulmaz. Evlatlık çocuğun size ve biyolojik çocuğunuza olan hukuki bağı ise evlatlık statüsüyle ilgilidir; İslam hukukunda evlatlık çocuğun gerçek soy bağı oluşmaz ancak sosyal ve ahlaki sorumluluklar devam eder.
Hamilelik sürecinde annenin süt vermesi, çocukların süt kardeşi olma şartlarını değiştirmez. Önemli olan emzirmenin miktarı ve süresidir.
Diğer Görüşler
Şafii, Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde süt kardeşliği için belirli miktarda emzirme şartı aranır. Ancak miktar ve şartlarda küçük farklılıklar olabilir. Örneğin, bazı görüşlerde 5 tam emme yerine 10 defa emme şartı aranabilir. Genel olarak Hanefi mezhebi bu konuda kolaylaştırıcıdır.
Sonuç
Özetle, evlatlık bebeğinizle biyolojik çocuğunuzun süt kardeşi sayılabilmesi için bebeğinizin annenizin sütünden en az 5 tam emme yapmış olması gerekir. Sizin durumunuzda bu şartın tam olarak gerçekleşip gerçekleşmediği önemlidir. Eğer gerçekleştiyse süt kardeşliği oluşur; gerçekleşmediyse süt kardeşliği yoktur. Evlatlık çocuğunuzla ilgili sevgi, şefkat ve sorumluluğunuz devam eder. Allah kolaylık versin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.