Evladı, Babasının Yanından Ayrılıp Başka Bir İşte Çalışabilir mi?
Butiran Soalan
"Selamünaleyküm Nureddin hocam, ben 31 yaşında 2 çocuk babasıyım. Sürekli sizi izliyorum. Allah sizden razı olsun. Hocam, 15 senedir babamın yanında çalışıyorum. Artık beni maddi anlamda umursamıyor. Annemin ve babamın rahat yaşantısı, hal ve hareketleri beni çok üzüyor. Yıllardır doğru dürüst para bile vermiyor. Mesela faturalarım 3-4 ayda bir kesilince ödeniyor. Paran var mı diye sormuyor. Para kazandığı zaman bir kısmı büyük borcumuza, kalanı da hammadde yatırımına gidiyor. ama senelerdir yanında çalışan ben artık evde hangi sabır ayetini okuyacağımı, çocuklara hangi yalanı söyleyeceğimi şaşırıyorum. Yapı itibariyle borcu hiç sevmiyorum ve bu durumum beni çok sıkıyor. Tek işçisi ben olduğum halde beni kaale almıyor, hiç konuşamıyoruz artık. Bir ay kadar önce böyle devam edecekse ben ileride ayrılmayı düşündüğümü söyledim. Tepkisi gayet rahattı. Daha önce de ayrılmıştım. 2 sene kadar el işinde çalıştım. Çok iyiydi, kafam çok rahattı. (ben çok bir şey isteyen biri değilim, eşimde öyle. kanaatkar ve Allah'tan korkan insanlarız... ) Sonra çevre baskısı var herkes babanın işinde çalış, sonra yine bu iş sana kalacak falan diyorlar, oysaki babamın bana bırakacağı dağ gibi borçtan başkası değil. Beni hep sıkıntıya düşürüyor babam. Size sorum şu hocam: Müslüman bir genç, yine Müslüman olan babasından, ailevi huzuru bozuluyorsa ve ailesinin zaruri ihtiyaçları bile karşılanamıyorsa, birde üstüne çevre ve akraba baskısı olmasına rağmen. Ayrı bir işte çalışabilir mi? Çok zor durumdayım, bana net bir cevap verin hocam, ne yapmalıyım. Allah'a emanet olun."
Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, evladın babasının yanında çalışması veya başka bir işte çalışması aile içi ilişkiler ve maddi durumlar çerçevesinde değerlendirilmesi gereken önemli bir meseledir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, evlat babasının yanında çalışmak zorunda değildir. Eğer babanın yanında çalışmak aile huzurunu bozuyor, maddi ve manevi zarar veriyorsa, evlat başka bir işte çalışabilir. Aile içi zorunluluklar ve hakkaniyet gözetilerek hareket edilmelidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de aile içi hak ve sorumluluklar şöyle belirtilmiştir:
"Ey iman edenler! Kendiniz ve yakınlarınız için en güzel şekilde nafaka verin." (Kur'an, Nisa, 4/5)
Hz. Peygamber (s.a.v) de aile fertlerinin haklarına riayet edilmesini emretmiştir:
"Her kim, ailesine iyi davranırsa, Allah da ona iyi davranır." (Tirmizi)
Detaylı Açıklama
Kardeşim, İslam'da aile fertlerinin birbirine karşı sorumlulukları vardır. Baba, evlatlarına maddi ve manevi destek vermekle yükümlüdür. Evlat da ebeveynine hürmet ve saygı göstermelidir. Ancak bu karşılıklı hak ve sorumluluklar, aile bireylerinin zarar görmemesi için dengelenmelidir.
Senin durumunda babanın maddi desteği yetersiz ve aile huzurunu bozuyor. Bu durumda, babanın yanında çalışmak zorunda değilsin. İslam, zor durumda olanın hakkını korur ve zorlaştırmayı değil kolaylaştırmayı emreder. "Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız" hadisi bu noktada rehberdir.
Başka bir işte çalışarak ailenin zaruri ihtiyaçlarını karşılamak, hem senin hem de ailenin yararına olacaktır. Aile içi iletişimi mümkün olduğunca açık tutarak, saygı ve sabırla hareket etmek önemlidir. Çevre ve akraba baskısı, İslam'da aile içi hak ve sorumlulukların önüne geçmemelidir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde, evladın aile huzurunu korumak ve zaruret halinde başka işte çalışmasının caiz olduğunu belirtir. Şafii ve Malikî mezheplerinde de aile fertlerinin birbirine zarar vermemesi esastır.
Sonuç
Özetle, babanın yanında çalışmak zorunda değilsin. Ailenin maddi ve manevi huzuru için başka bir işte çalışabilirsin. Aile içi saygı ve sabırla hareket etmeli, zorlaştırmadan kolaylaştırmaya yönelmelisin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
