Ev Alınacak Olan Parayla Zekât Verme

Açıklama

Bu mesele, zekâtın hangi mallar üzerinden ve ne zaman verilmesi gerektiğiyle ilgilidir. Özellikle ticari malın paraya dönüşmesi ve bu paranın ne zaman zekâta tabi olacağı sorulmaktadır.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, ticaret malı satıldıktan sonra elde edilen para, üzerinden bir yıl (nisap şartı da varsa) geçtikten sonra zekâta tabidir. Ancak para, zekâtın farz olması için elde tutulduğu halde harcanmamalı veya başka bir mal alımı için ayrılmamalıdır. Eğer para ev almak için ayrılmışsa ve bu amaçla bekletiliyorsa, bu para ticaret malı sayılmaz ve zekât farz olmaz.

Deliller

Kur'an'da zekâtın farz oluşu ve malın artması ile ilgili genel hükümler vardır:

"Mallarınızda, kendileri için belirlenmiş bir hak vardır." (Kur'an, En'am, 6/141)

"Ey iman edenler! Mallarınızın içinden zekât verin ki, yeryüzünde bozgunculuk yapmayasınız." (Kur'an, Hac, 22/41)

Hadislerde ise ticaret malının zekâta tabi olduğu ve bir yıl beklenmesi gerektiği belirtilmiştir:

"Her yıl, mallarınızda zekât veriniz." (Buhari, Zekât, 1)

Detaylı Açıklama

Değerli Müslüman kardeşim, babanızın sattığı dükkânın parasını ev almak için ayırmanız, bu parayı ticaret malı olmaktan çıkarır. Çünkü bu para, ticari amaçla değil, sabit bir mal (ev) almak için bekletilmektedir. Hanefi mezhebine göre, ticaret malı olarak elde tutulan para üzerinden bir yıl geçtikten sonra zekât farz olur. Ancak para, ev almak gibi sabit bir gayrimenkul için ayrılmışsa, bu para zekâta tabi olmaz. Bu durum, paranın kullanım amacına bağlıdır.

Eğer parayı ev almak için ayırdınız ve hâlâ ev alınmadıysa, bu para zekâta tabi değildir. Ancak parayı başka amaçlarla kullanıyor veya ticaret malı olarak tutuyorsanız, üzerinden bir yıl geçince zekât vermeniz gerekir. Ayrıca, paranın miktarı nisap sınırını aşmalıdır (yaklaşık 85 gram altın veya karşılığı). Nisap altındaysa zekât farz olmaz.

Ramazan ayı gibi zekâtın verildiği zamanlarda, bu hususları göz önünde bulundurarak hareket etmek önemlidir. Zekât, malın bereketi ve toplumun ihtiyaç sahiplerine yardım amacıyla verilir. Bu nedenle, paranın amacına göre zekâtın farz olması değerlendirilir.

Diğer Görüşler

Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde, ticaret malı olarak elde tutulan para üzerinden bir yıl geçince zekât farz olur. Ancak paranın sabit bir mal almak için ayrılması durumunda zekât farz olmaz. Maliki mezhebinde ise biraz daha farklı değerlendirmeler olabilir, ancak genel olarak ticaret malı ve tasarruf amaçlı para ayrımı yapılır.

Sonuç

Ev almak için ayrılan para üzerinden zekât verilmez. Ancak para ticaret malı olarak tutuluyorsa ve üzerinden bir yıl geçtiyse, nisap miktarı varsa zekât vermek gerekir. Bu konuda niyet ve kullanım amacı önemlidir.