Eşimin Mihrinin Zekâtını Nasıl Vermeliyiz?
جزئیات سؤال
"Selamünaleyküm hocam. Ben 1040 TL maaşla çalışıyorum. Evim yok, kirada 225 TL’ye oturuyorum. Maaştan elimizde 200-250 TL arası para kalıyor borçları dağıttıktan sonra. O para da diğer maaşa kadar ev giderleri için kullanılıyor. Elimizde şu an 130-140 gr arası altınımız var. Bu altın nikâh zamanı eşime mihr olarak vermiştim. Eşim çalışmıyor ve geçimi bana ait. Bu mihr olan altından eşime ya da bana zekât düşüyor mu hocam? Allah razı olsun."
Açıklama
Mihr, evlilik sırasında erkeğin eşine verdiği maddi bir değerdir ve İslam hukukunda önemli bir yer tutar. Zekât ise, belirli mal ve paranın üzerinden yıl tamamlandığında farz olan bir ibadettir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, nikah sırasında verilen mihr, eşin malı sayılır ve onun üzerinde zekât yükümlülüğü doğar. Eğer mihr olarak verilen altın, eşin tasarrufunda ve zekât nisabına ulaşmışsa, zekât vermesi gerekir. Ancak eşin çalışmaması ve geçiminin kocaya ait olması, zekât yükümlülüğünü kaldırmaz. Mihr, eşin malıdır ve zekâtı ona aittir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de zekâtın farz oluşu şöyle bildirilir:
"Namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin." (Bakara, 2/43)
Hz. Peygamber (sav) de malın zekâtını vermenin farz olduğunu belirtmiştir:
"Her yıl Ramazan sonunda malınızda bulunan nisap miktarına zekât vermek farzdır." (Buhari, Zekât 1)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, mihr olarak verdiğiniz altın, eşinizin mülküdür ve onun tasarrufundadır. Bu altın 85 gram altın nisabını (yaklaşık 85 gr altın) aşarsa, üzerinden bir yıl geçtikten sonra zekât vermek gerekir. Siz maaşınızdan geçiminizi sağlıyor olsanız da, eşinizin malı olan mihr altını sizin malınız sayılmaz. Dolayısıyla bu altının zekâtını eşiniz vermelidir.
Ancak pratikte, eşiniz çalışmadığı ve geçimi size bağlı olduğu için, zekâtı sizin vermeniz de caizdir. Zekât, mal üzerinde farz olduğundan, mal sahibi isterse başkasına da zekâtını vermesi için vekalet verebilir. Siz, eşinizin malı olan mihr altının zekâtını onun adına verebilirsiniz.
Günümüzde altın fiyatlarının değişken olması ve nisab miktarının gram cinsinden hesaplanması önemlidir. Ayrıca, altının değerinin 85 gram altın veya karşılığı para miktarına ulaşması zekât için şarttır. Elinizdeki 130-140 gram altın zekât nisabını aşmaktadır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde mihrin eşin malı olduğunu kabul eder. Şafii mezhebinde de mihrin zekâtı eşe aittir. Ancak bazı alimler, eşin malı olsa bile geçimi erkeğe ait olduğu için zekât yükümlülüğünü erkeğin üstlenebileceğini belirtirler.
Sonuç
Özetle, mihr olarak verdiğiniz altın eşinizin malıdır ve zekâtı ona aittir. Ancak sizin onun adına zekâtını vermeniz caizdir ve hatta tavsiye edilir. Elinizdeki altın nisabı aştığı için, üzerinden bir yıl geçtikten sonra zekât vermeniz gerekmektedir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
