Eczacının zekât hesabı nasıl olur?
Question Details
"Ben eczacıyım, eczanem var. Borçları biteli dört ay oldu. Şu an sermaye benim ve altınlarım var. İlk olarak, ben eczaneye borcum olduğu için altınlara zekât vermedim, şimdi zekât vermem için eczanedeki mallarımın üzerinden bir yıl geçmesi gerekir mi yoksa altınlar hep vardı, bunlara zekâtı hemen mi vermem lazım?
İkinci olarak da, eşimle kazancımızı bir tutuyoruz. Ancak eczane benim üzerime ve altınlarım var, benim ayrı mal varlığım oluyor. Bu durumda iki kurban mı kesmek gerekiyor?"
Açıklama
Zekât, İslam'da malın belirli bir miktarının ve belirli şartların gerçekleşmesi halinde verilmesi gereken bir ibadettir. Eczacı olarak sahip olduğunuz mallar, altınlar ve borç durumunuz zekât hesabında önemlidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, zekât nisabı ve yıl şartı borçlarınızın durumuna göre değerlendirilir. Borçlarınız bittikten sonra malınızın üzerinden bir yıl (hilâl) geçmesi gerekir. Altınlarınız ise ayrı bir mal olarak değerlendirilir ve üzerinde yıl şartı aranır. Eşinizle mal varlığınızı birleştirmeniz zekât açısından ayrı değerlendirilir; her bireyin kendi malı üzerinden zekât vermesi gerekir. Dolayısıyla, ayrı mal varlığınız varsa iki kurban kesmek gerekir.
Deliller
Zekâtın farz oluşu Kur'an-ı Kerim'de şöyle bildirilir:
"Namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin." (Bakara, 2/43)
Hz. Peygamber (sav) de zekâtın malın üzerinden bir yıl geçince farz olduğunu belirtmiştir:
"Zekât, malın üzerinden bir yıl geçince farzdır." (Buhari, Zekât, 1)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, eczanenizin borcu bitmişse ve artık sermaye tamamen size ait ise, eczanedeki mallarınızın üzerinden bir yıl geçmesi gerekir. Bu süre, malınızın zekât nisabına ulaşması ve yılın tamamlanması için şarttır. Ancak altınlarınız ayrı bir mal olarak değerlendirilir ve onların üzerinden de bir yıl geçmelidir. Eğer altınlarınızın üzerinden bir yıl geçtiyse, zekâtını vermeniz gerekir. Borçlarınız varken zekât vermemeniz doğrudur çünkü net malınız zekât nisabının altında olabilir.
Eşinizle gelirlerinizi birleştirmeniz, zekât açısından geçerli değildir. Her birey kendi mal varlığı üzerinden zekât vermekle yükümlüdür. Bu nedenle sizin ayrı mal varlığınız ve eşinizin ayrı mal varlığı varsa, her biri zekâtını vermeli ve kurban kesmelidir. Kurban, mal varlığına ve kazanca göre farz olur; iki ayrı mal varlığı için iki kurban gerekir.
Diğer Görüşler
Diğer mezheplerde de genel olarak benzer hükümler vardır. Şafii mezhebine göre de malın üzerinden bir yıl geçmesi gerekir. Ancak bazı alimler, borçların zekât hesabında farklı şekilde değerlendirilmesi konusunda görüş ayrılığına sahiptir. Bu nedenle borçlarınızın niteliğine dikkat etmek önemlidir.
Sonuç
Eczanedeki mallarınızın üzerinden borç bittikten sonra bir yıl geçmeli, altınlarınızın üzerinden de ayrı bir yıl geçerse zekât vermelisiniz. Eşinizle mal varlığınızı ayrı tutmalı, her biri kendi zekâtını ve kurbanını vermelidir. Böylece ibadetlerinizi doğru ve kolaylaştırılmış şekilde yerine getirmiş olursunuz.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.