Dava Açarak Çalışmadığı Yılların Parasını Almak (28 Şubat)

Faahfaahinta Su'aasha

"28 Şubat’ta görevden atılıp 2009 yılında iade edildik. Bu aradaki yıl farkını Milli Eğitim, Sgk ödeyip emekliliğe sayıldı. Şimdi de dava açın o yılların parasını da isteyin denildi avukat tarafından. Ben çalışmadığım yılların parasını almayı caiz göremedim, bu konuda fıkhi hüküm nedir?"

Açıklama

28 Şubat sürecinde görevden alınan ve sonrasında iade edilen kişilerin çalışmadıkları yıllara ait maddi haklarını dava yoluyla talep etmeleri konusu, İslam fıkhında emek, hak ve adalet prensipleri çerçevesinde değerlendirilir.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, çalışılmayan bir döneme ait ücret veya maaş talebi ancak o dönemde fiilen çalışılmış veya hak edilmişse caizdir. Çalışılmayan yılların parasını almak, haksız kazanç olarak değerlendirilir ve caiz olmaz. Ancak devlet veya ilgili kurumların bu süreleri emekliliğe sayması ve ödeme yapması, hak sahipliğini gösterir ve bu durumda talep caiz olur.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de emek ve hakkaniyetle ilgili genel prensipler vardır:

"Kim ameline karşılık olarak bir iyilik görürse, onun karşılığı kendisine verilir." (Bakara, 2/286)
"Allah, kimseye gücünün yeteceğinden fazlasını yüklemez." (Bakara, 2/286)

Hz. Peygamber (sav) de çalışanın emeğinin karşılığını almasının hakkı olduğunu belirtmiştir:

"Her kim bir iş yaparsa, onun karşılığı vardır." (Buhari, Edeb 69)

Detaylı Açıklama

Değerli Müslüman, 28 Şubat sürecinde görevden alınmanız ve sonrasında iade edilmeniz, devletin hukuki ve sosyal sorumluluğunun bir gereği olarak değerlendirilir. Milli Eğitim ve SGK'nın çalışmadığınız yılları emekliliğe sayması ve ödeme yapması, o dönemin hakkınız olarak kabul edildiğini gösterir. Bu durumda, o yılların parasını dava yoluyla talep etmek, zaten hakkınız olan bir şeyi istemek anlamına gelir ve caizdir.

Ancak, eğer o yıllar için herhangi bir hak verilmemiş olsaydı ve siz fiilen çalışmamışsanız, o dönem için ücret talep etmek İslam hukukuna göre haksız kazanç olur. Çünkü İslam'da hak ve adalet esastır; kimse çalışmadığı bir şeyin karşılığını alamaz.

Günümüz şartlarında devletin sosyal güvenlik sistemleri, mağduriyetleri gidermek için çeşitli düzenlemeler yapmaktadır. Bu tür hak taleplerinde, hukuki yollarla hakkınızı aramanız, İslam'ın adalet ve hakkaniyet prensiplerine uygundur. Ayrıca, avukatınızın tavsiyesi doğrultusunda hareket etmek, meşru yollarla hakkınızı talep etmek anlamına gelir.

Diğer Görüşler

Diğer mezhepler de genel olarak çalışılmayan döneme ait ücret talebini caiz görmezler. Ancak devletin resmi olarak bu süreleri emekliliğe sayması ve ödeme yapması durumunda, bu hak kabul edilir ve talep etmekte sakınca yoktur.

Sonuç

Çalışmadığınız yılların parasını ancak o dönem için hak edilmiş ve resmi olarak tanınmışsa talep etmek caizdir. Devletin bu süreleri emekliliğe sayması ve ödeme yapması, sizin hakkınızın kabul edildiğini gösterir. Hukuki yollardan hakkınızı aramanız İslam hukukuna uygundur.

Jawaabtan waxaa lagu diyaariyey aasaaska Qur'aanka Kariimka, Xadiithka iyo ilaha sharci-islaameedka. Waxaan kugu talineynaa inaad la tashatid culimo ama mufti xaaladaada gaarka ah.

Sizin de bir sorunuz mu var?

Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.

Soru Sor

Fatwaayaal La Xiriira