Çöpe Atılan Eşyayı İzinsiz Almak
Fragedetails
"Selamünaleyküm. Size iki sorum olacak :1/çalıştığım iş yerinde bazı ürünler ambalajı yırtık olduğu için ya da takımı eksik olduğu için çöpe atılıyor. Yasak olduğunu bildiğimiz halde ben ve bazı iş arkadaşlarım işimize yarayabilecekleri izinsiz alıyoruz. Hak geçiyor mu? 2/ Eşim ailesi ile küs. Benimde çok ısrar etmeme rağmen onlarla görüşmemi istemedi. Cezasını bende çekecek miyim? İlginiz için şimdiden teşekkürler."
Açıklama
Bu soruda iki farklı mesele ele alınmaktadır: 1) İş yerinde çöpe atılan eşyaların izinsiz alınması, 2) Eş ile ailesi arasındaki küslük nedeniyle iletişim kurulmaması ve bunun sorumluluğu.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, başkasına ait olan ve izinsiz alınan her şey haksız maldır ve almak caiz değildir. Çöpe atılmış olsa bile, malın sahibi tarafından terk edilmediği sürece hak sahibinin izni olmadan almak helal olmaz. Eş ile ailesi arasındaki küslükte ise, eşin ailesi ile görüşmemek onun tercihidir; bu durumda kişinin kendi sorumluluğu, eşine karşı görevlerini yerine getirmektir, başkalarının davranışlarından sorumlu olmaz.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de mal ve mülk hakkına saygı vurgulanmıştır:
"Mallarınızı aranızda haksız yere yemeyin ve onları yoksullara vermek üzere kasıtlı olarak aldatmayın." (Bakara, 2/188)
Hadis-i şerifte de haksız mal almak yasaklanmıştır:
"Müminin malı, müminin için haramdır." (Buhari, Edeb 27)
Detaylı Açıklama
1) İş yerinde ambalajı yırtık veya eksik ürünlerin çöpe atılması, o ürünlerin artık sahibinin tasarrufunda olmadığı anlamına gelmez. Eğer iş yeri yönetimi bu ürünleri çöpe atmış ve bu ürünler üzerinde tasarruf hakkını tamamen bırakmışsa almakta sakınca yoktur. Ancak çoğu zaman bu tür ürünler, iş yeri tarafından yeniden değerlendirilmek üzere ayrılır veya imha edilmek üzere bekletilir. Bu durumda izinsiz almak hırsızlık olur ve haramdır. İş yerinden izin alınmadan bu tür ürünlerin alınması, hak sahibinin malına tecavüzdür. Bu nedenle, izinsiz almak yerine iş yeri yetkililerinden izin almak gerekir.
2) Eşin ailesi ile küs olmak, eşin kendi tercihidir ve bu durumda kişi sadece eşine karşı sorumludur. Eşin ailesi ile görüşmemek, kişinin günahını artırmaz; ancak aile bağlarını korumak ve arabuluculuk yapmak güzel ve teşvik edilen bir davranıştır. Kişi eşinin ailesiyle barışması için gayret göstermeli, ancak eşin engellemesi durumunda kendi sorumluluğunu yerine getirmiş olur.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genellikle malın sahibinin izni olmadan alınmasının haram olduğunu belirtir. Bazı görüşlerde, malın tamamen terk edilmiş ve sahibinin ilgilenmediği durumlarda almak caiz olabilir. Ancak bu durumun tespiti önemlidir.
Sonuç
Değerli Müslüman, iş yerinde çöpe atılan eşyaları izinsiz almak helal değildir, izin almadan bu tür davranışlardan kaçınınız. Eşinizin ailesiyle küs olması sizin günahınız değildir, ancak arabuluculuk yaparak aile bağlarını güçlendirmeye çalışmanız hayırlıdır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.