Bulaşıcı hastalığı olan biriyle evlilik yapılması caiz mi?
Savol tafsilotlari
"Ben daha önce kısa süreli bir evlilik yaptım ve biraz zor boşandım (akraba faktöründen dolayı). Senelerdir aklımda bir evlilik düşüncesi yoktu. Umrede görüp talip olan biriyle birkaç defa görüştüm. Fikir ve aileler yönünden uyum sağladık. Fakat görüştüğüm kişinin özel bir durumu var, bulaşıcı bir hastalığı var: HİV virüsü taşıyor. Araştırınca bu hastalığın düzenli ilaç tedavisi olması ve bazı durumlara dikkat edilmesi gerektiğini öğrendim. Bu alanda uzman bir hekimle de görüştüm. Bana bazı hastalarının eşlerine kızdıkları için ilacı bırakıp kasıtlı bulaştırdıklarından bahsetti. Biraz kaygılarım da oluştu bu konuda. Ama ilaç kullandığı müddetçe bir sıkıntının olmayacağını, sadece kan yoluna dikkat edilmesi gerektiğini söyledi. Biraz güven gerektiren de bir konu ve kimsenin öfkeli anında vereceği tepkiden de emin olamayız. Kaygılarım var ama sevdim de. Ne karar alacağımı da bilmiyorum. Size danışmak istedim. Bu konuda dini olarak hüküm nedir? Bulaşıcı hastalığı olan biri ile evlenmek caiz midir? Bulaştırma durumunda ben de bilmeden başkasına bulaştırsam bunun vebali var mıdır? Ötekileştirmek istemem ama sevdiklerimle engelsiz bir hayat yaşamak da istiyorum. Böyle bir durumu paylaşan hiç kimse olmamış. Açıkçası vereceğiniz cevap ve bakış açınız beni bu çıkmazdan kurtarabilir diye düşünüyorum."
Açıklama
Bulaşıcı hastalığı olan biriyle evlilik, hem sağlık hem de dini açıdan hassasiyet gerektiren bir meseledir. Bu konuda İslam hukukunda temel prensipler, zarar vermeme ve karşılıklı rıza esasına dayanır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, bulaşıcı hastalığı olan biriyle evlenmek caizdir ancak bu evlilikte karşı tarafın hastalık hakkında tam bilgi sahibi olması ve evliliğin zarar vermeyecek şekilde gerçekleşmesi gerekir. Evlilikte karşılıklı rıza ve zarar vermeme ilkeleri ön plandadır.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de evlilikte karşılıklı rıza ve iyilikle muamele edilmesi emredilir:
"Onlarla iyi geçinin. Eğer onlardan hoşlanmazsanız, belki bir şeyden hoşlanmazsınız da Allah onda çok hayır takdir etmiştir." (Nisa, 4/19)
Ayrıca Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
"Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız; müjdeleyiniz, nefret ettirmeyiniz." (Buhari)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, bulaşıcı hastalık taşıyan biriyle evlilikte öncelikle hastalığın bulaşma riski ve korunma yolları iyi bilinmelidir. HIV gibi hastalıklar modern tıp sayesinde düzenli ilaç kullanımıyla kontrol altına alınabilmekte ve bulaşma riski büyük ölçüde azaltılmaktadır. Bu nedenle, hastalığın durumu, tedavi süreci ve bulaşma riskleri konusunda uzman bir hekimin görüşü çok önemlidir.
Evlilikte karşılıklı güven ve sorumluluk esastır. Eşlerin birbirine zarar vermemesi gerekir. Eğer hastalık bulaşma riski çok düşükse ve gerekli tedbirler alınabiliyorsa evlilik caiz olur. Ancak hastalığın eşe veya başkalarına zarar verme ihtimali varsa, bu durum evliliğin meşruiyetini etkileyebilir. Çünkü İslam'da zarar vermek yasaktır (la darar ve la dirar). Bu nedenle, evlilik öncesi hastalık hakkında tam bilgi verilmesi ve karşılıklı rızanın sağlanması gerekir.
Hastalık bilinmeden başkalarına bulaştırılması halinde ise vebal durumu, kişinin niyetine ve tedbir alıp almamasına bağlıdır. Bilerek ve tedbirsizce bulaştırmak kesinlikle haramdır ve büyük günah sayılır. Ancak bilmeden ve tedbirli davranarak bulaştırmak farklı değerlendirilir. Bu yüzden evlilikte dürüstlük, açıklık ve tedbir çok önemlidir.
Son olarak, bu tür durumlarda psikolojik ve sosyal destek almak, evlilik danışmanlığı hizmetlerinden yararlanmak da faydalı olur. Sevgiyi ve saygıyı ön planda tutarak, hem dini hem de sağlık açısından en doğru kararı vermek gerekir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak benzer görüştedir. Şafii ve Malikî mezheplerinde de hastalık ve zarar verme durumu dikkate alınarak evlilik caiz olabilir. Ancak her durumda hastalık hakkında tam bilgi ve karşılıklı rıza aranır. Bazı Hanbeli alimleri ise bulaşıcı hastalıkların bulaşma riski yüksekse evliliği sakıncalı görürler.
Sonuç
Bulaşıcı hastalığı olan biriyle evlenmek, hastalığın durumu ve tedavi süreci iyi bilinip karşılıklı rıza sağlandığında Hanefi mezhebine göre caizdir. Tedbirli olmak, dürüstlük ve karşılıklı güven esastır. Kaygılarınızı uzman hekim ve evlilik danışmanlarıyla paylaşarak en doğru kararı vermeniz tavsiye edilir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.