BES Sistemine Dair…
جزئیات سؤال
"Selamünaleyküm. Hocam, BES sistemi ile ilgili bir sorum olacak. Şöyle ki işyerinde bu sisteme ödeme yapan çalışanlara, ödedikleri tutar kadar işveren de sisteme ödeme yapmaktadır. Yani çalışan 50 TL veriyorsa işveren de çalışan adına 50 TL yatırmaktadır. Devlet de son zamanlarda yaptıkları katkıyla; çalışan ayda 50 TL vererek 125 TL birikim yapabilmektedir. Eğer çalışan sisteme giremezse işverenin bu katkısından faydalanamamaktadır. Sistemden çıkarken faizli olan tutarı almamak kaydıyla, işverenin verdiği bu paradan yararlanabilmek için sisteme girip girmememizi değerlendirebilir misiniz? Allah'a (c.c.) emanet olunuz"
Açıklama
Bireysel Emeklilik Sistemi (BES), çalışanların emeklilik dönemleri için tasarruf yapmalarını sağlayan bir sistemdir. İşveren katkısı ve devlet destekleri ile birikimler artırılmaktadır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, faiz (riba) kesinlikle haramdır. Ancak BES sisteminde birikimler faizli bir şekilde değerlendirilirse, bu faizli kazançlardan kaçınmak gerekir. Ana para ve işverenin katkısı gibi faizsiz tutarlar ise helal kabul edilir. Sisteme girip işveren katkısından faydalanmak, faizli kazançlardan uzak durmak şartıyla caizdir.
Deliller
Faizin haramlığı Kur'an-ı Kerim'de açıkça belirtilmiştir:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir." (Bakara, 2:275)
Hz. Peygamber (sav) de faizle ilgili şöyle buyurmuştur:
"Faiz alıp verenler, kıyamet gününde Allah'tan uzak olacaklardır." (Sahih Buhari)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, BES sisteminde işveren katkısı ve devlet destekleri, çalışanların birikimlerini artıran önemli unsurlardır. Ancak İslam'da faiz kesinlikle yasaklandığı için, sistemde biriken paranın faizli bir şekilde değerlendirilmesi durumunda, bu faizli kazançlardan uzak durmak gerekir. Ana para ve işveren katkısı gibi faizsiz tutarlar ise helal kabul edilir. Sistemden çıkarken faizli kazançları almamak veya bu kazançlardan kaçınmak önemlidir.
Bu nedenle, sisteme girip işveren katkısından faydalanmak, eğer sistemdeki birikimler faizsiz bir şekilde yönetiliyorsa ve faizli kazançlar alınmıyorsa caizdir. Günümüzde bazı katılım bankaları veya faizsiz yatırım araçları aracılığıyla BES benzeri tasarruflar yapılabilmektedir. Bu tür faizsiz alternatifler araştırılabilir.
Sonuç olarak, faizden uzak durmak ve helal kazanç sağlamak esastır. İşveren katkısından faydalanmak için sisteme girerken, sistemin faizsiz olup olmadığını araştırmak ve faizli kazançlardan kaçınmak gerekir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de faiz konusunda Hanefi mezhebiyle benzer görüştedir. Ancak bazı alimler, devlet destekli ve işveren katkılı sistemlerdeki küçük faiz unsurlarının zaruret halinde tolere edilebileceğini belirtmişlerdir. Fakat genel olarak faizden kaçınmak esastır.
Sonuç
BES sistemine girerken, işveren katkısından faydalanmak için sistemin faizsiz olmasına dikkat edin. Faizli kazançlardan kaçınarak helal kazanç sağlamaya özen gösteriniz.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
