Bankaya para yatırıp faiziyle hayır yapmak günah mıdır?
Vraagdetails
"Hocam bildiğiniz üzere Türkiye'de enflasyon ve faiz durumları çok karmaşık bir hal almaya başladı. Bazı Müslümanlar, Ebu Yusuf fetvası gibi bir durumdan bahsederek faiz yemeye başladı. Bazı Müslümanlar da; "param kenarda duracağına, faizde dursun gelir elde etsin. Gelen geliri de hayr işlerinde kullanırım. En azından bir işe yarar" gibi söylemlerde bulunuyor. Faizden bir kuruş yemese bile bu durum helal olur mu? Hiç faiz yemese bile faiz işleten bir sisteme katkıda bulunup destek verdiği için günaha girer mi?"
Açıklama
Bankaya para yatırmak ve bu paranın faiz getirmesi, İslam fıkhında önemli bir tartışma konusudur. Faiz (riba) kesinlikle haram kılınmıştır ve bu konuda Müslümanların dikkatli olması gerekir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, faiz kesinlikle haramdır ve faize bulaşmak, faizi almak veya faize aracılık etmek caiz değildir. Faizden elde edilen gelirle hayır yapmak da bu haram gelirin helal olmasını sağlamaz. Faizle elde edilen kazanç, haram maldır ve bu maldan yapılan hayır da kabul edilmez.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de faizle ilgili açık yasaklar bulunmaktadır:
"Faiz yiyenler ancak şeytanın çarptığı kimseler gibidir; bu yüzden onlar (korkun) ve Allah'a tevbe edin ki, kurtuluşa eresiniz." (Bakara, 2:275)
"Allah, faizi (riba) helal kılmadı, alışverişi ise helal kıldı." (Bakara, 2:275)
Hz. Peygamber (s.a.v) de faizin her çeşidini haram kılmıştır:
"Faizin yedi kapısı vardır, en hafifi bile zina etmek gibidir." (Müslim)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, günümüzde bankacılık sistemi içinde faiz konusu karmaşık görünse de, İslam'ın temel prensipleri değişmez. Faiz, paranın kendisinden değil, paranın zaman değerinden haksız kazanç sağlamaktır ve bu kesinlikle yasaklanmıştır. Bazı alimlerin Ebu Yusuf'un fetvasına dayanarak faiz yemeyi helal gördükleri iddiası, genellikle yanlış anlaşılmalara dayanır. Ebu Yusuf'un fetvası, devletin zorunlu vergi veya ceza olarak aldığı faizle ilgilidir, bireysel faize izin vermez.
Faizden elde edilen gelirle hayır yapmak, bu gelirin haramlığını ortadan kaldırmaz. Haram kazançla yapılan hayır, sevap kazandırmaz ve kişiyi günah yükünden kurtarmaz. Ayrıca, faize aracılık etmek veya faizi destekleyen sisteme katkıda bulunmak da mekruh veya haramdır. Bu nedenle, parasını faize yatıran kişi, hem faiz geliri alıyorsa hem de faize sebep oluyorsa sorumludur.
Günümüzde alternatif olarak faizsiz bankacılık ve finans kurumları (katılım bankaları gibi) tercih edilmelidir. Böylece hem malınız helal yoldan değerlendirilmiş olur hem de faiz sistemine destek vermemiş olursunuz.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de faizi haram kabul eder. Ancak bazı çağdaş alimler, zorunlu durumlarda devlet bankalarının faizli işlemlerine katılmanın günah olmayabileceğini belirtmişlerdir. Fakat bu, bireysel olarak faize bulaşmayı meşru kılmaz. Hanefi mezhebi bu konuda en katı duruşu sergiler.
Sonuç
Faiz kesinlikle haramdır ve faize aracılık etmek veya faizden gelir elde etmek caiz değildir. Faizle kazanılan parayla yapılan hayır da helal olmaz. Bu nedenle, parasını faizli bankaya yatırmamak ve faizsiz alternatifleri tercih etmek en doğru yoldur.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
