Bakımı zor olan hasta akrabamızı bir kuruma yerleştirmemiz doğru mudur?

Question Details

"Biz aile olarak bir imtihandan geçiyoruz; bakmakla yükümlü olduğumuz zihinsel engelli bir hastamız var, babamın kardeşi kendisi. Bizimle yaşıyor, bizden başka kimsesi yok. Senelerdir baktık ama artık bakımı çok zorlaştı. İyi bakılacağına güvendiğimiz bir kuruluşa yerleştirmek doğru olur mu hocam? Bunu yaptığımız takdirde imtihandan kaçmış veya imtihanımızı kaybetmiş mi oluruz?"

Açıklama

Bakımı zor olan hasta akrabaya karşı sorumluluk ve yükümlülük, İslam'da önemli bir meseledir. Aile bireylerinin bu tür durumlarda nasıl davranması gerektiği, hem merhamet hem de sorumluluk bilinciyle değerlendirilmelidir.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, hasta ve bakıma muhtaç akrabanın bakımını üstlenmek farz-ı kifayedir; yani toplumun bir kesimi bu görevi yerine getirmelidir. Ancak bakımı imkânsız veya çok zor hale gelmişse, onun iyi bakılacağına güvenilen bir kuruma yerleştirmek caizdir ve hatta uygun olabilir. Bu, imtihandan kaçmak değil, sorumluluğu en iyi şekilde yerine getirmektir.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de akraba haklarına önem verilmiştir:

“Allah, kendisine ortak koşulmasını bağışlamaz; bundan başkasını dilediğine bağışlar. Kim Allah’a ortak koşarsa, büyük bir günah işlemiş olur. Rabbin, yalnızca kendisine ibadet etmenizi ve ana-babaya iyi davranmanızı emretti.” (Nisa, 4/48-36)

Hz. Peygamber (sav) de akraba haklarına riayet etmeyi vurgulamıştır:

“Allah’a ve ahiret gününe iman eden, komşusuna iyilik etsin.” (Buhari, Edeb 27)

Detaylı Açıklama

Değerli Müslüman kardeşim, zihinsel engelli ve bakımı zor olan hasta akrabanızın bakımını üstlenmek aile için büyük bir sorumluluktur ve bu, Allah katında sevap ve imtihandır. Ancak, bu sorumluluk, kişinin ve ailenin fiziksel, psikolojik ve maddi kapasitesini aşarsa, hastanın iyi bakılacağına emin olunan bir kuruma yerleştirilmesi caizdir. Bu, sorumluluktan kaçmak değil, hastanın hakkını korumak ve ona en iyi hizmeti sağlamaktır.

Kurumsal bakım, profesyonel sağlık ve bakım hizmetleri sunabilir; böylece hastanın ihtiyaçları daha iyi karşılanabilir. Aile fertleri de ziyaretler ve destekle bağlarını koparmamalıdır. İslam, zorluklar karşısında kolaylık ve merhamet prensibini benimser. Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur:

“Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız, müjdeleyiniz, nefret ettirmeyiniz.” (Buhari, Edeb 69)

Bu nedenle, hastanın iyiliği ve ailenin dayanma gücü göz önünde bulundurularak en uygun karar verilmelidir.

Diğer Görüşler

Diğer mezhepler de benzer şekilde, hasta ve bakıma muhtaç akrabanın bakımının önemini vurgular. Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de zorunlu hallerde kuruma yerleştirme caiz görülür. Malikiler ise mümkünse aile içinde bakımın tercih edilmesini önerir, ancak zorunluluk halinde dış bakım kurumları kabul edilir.

Sonuç

İyi bakılacağına emin olduğunuz bir kuruma hasta akrabanızı yerleştirmeniz, İslam açısından sorumluluktan kaçmak değil, ona en iyi hizmeti sağlama gayretidir. Bu durumda vicdanınız rahat olmalı, ziyaret ve destekle bağlarınızı koparmamalısınız.

This answer is prepared based on the Holy Quran, Hadith, and Islamic jurisprudence sources. We recommend consulting a scholar or mufti for your personal situation.

Sizin de bir sorunuz mu var?

Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.

Soru Sor

Related Fatwas