Bağırsak rahatsızlığımdan dolayı tuvaletimi torbaya yapıyorum, her vakit abdest almam gerekir mi?
Vraagdetails
"Yaklaşık 6 ay önce bağırsak ameliyatı oldum ve kalın bağırsağımı vücut dışına aldılar, normal yolla büyük abdest bozamıyorum, bir torba yardımıyla 24 saat devam edecek şekilde gaita (büyük abdest) çıkışı torba içine oluyor. Şafii mezhebine göre her namaz öncesi abdest almam gerekir mi yoksa tek abdestle birden fazla vakit namazı kılabilir miyim?"
Açıklama
Bağırsak rahatsızlığı nedeniyle dışkının vücut dışına torba ile atılması durumu, abdest ve namaz gibi ibadetlerde özel bir durum oluşturur. Bu gibi hallerde abdestin yenilenmesi ve namazın geçerliliği ile ilgili sorular ortaya çıkar.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, abdesti bozan şeyler arasında büyük abdest (yani dışkı) çıkması vardır. Ancak burada önemli olan, dışkının vücut dışına çıkmasıdır. Torba içine dışkı çıkması, vücut dışına çıkma hükmündedir. Bu durumda, abdest bozulur ve yenilenmesi gerekir. Ancak abdestin yenilenmesi için dışkının vücuttan normal yolla çıkması şart değildir; vücut dışına çıkması yeterlidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de abdestle ilgili temel ayetlerden biri şöyledir:
"Ey iman edenler! Namaza kalktığınız zaman yüzlerinizi ve dirseklere kadar ellerinizi yıkayın, başlarınızı mesh edin ve ayaklarınızı topuklara kadar yıkayın." (Maide, 5/6)
Abdestin bozulmasıyla ilgili hadislerde ise Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
"Büyük abdest almayı gerektiren şeyler, dışkı, idrar ve benzerleridir." (Buhari, Vudu 1)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, ameliyat sonrası kalın bağırsağınızın vücut dışına alınması ve dışkının torba içinde toplanması, abdestin bozulması açısından dışkının vücuttan çıkması anlamına gelir. Hanefi mezhebine göre, abdesti bozan şey vücut dışına çıkan dışkıdır. Bu durumda, dışkı torbaya da olsa abdest bozulur ve namazdan önce abdestin yenilenmesi gerekir.
Ancak burada pratikte kolaylık sağlamak için şu hususlar dikkate alınabilir: Eğer kişi sürekli olarak dışkı torbası kullanıyorsa ve her namaz öncesi abdest almak zor ise, abdest bozulduğunda yenilenmesi gerekir ama aynı abdestle birden fazla vakit namaz kılmak mümkün değildir. Çünkü her dışkı çıkışı abdesti bozar.
Bu durumda, mümkünse namaz vakitlerinde abdest yenilenmelidir. Eğer abdest almak zor ise, teyemmüm veya abdestin kolaylaştırılması için sağlık durumu göz önünde bulundurularak Diyanet fetvalarına başvurulabilir. Ayrıca, abdestin bozulup bozulmadığı konusunda tereddüt varsa, abdestin yenilenmesi tavsiye edilir.
Diğer Görüşler
Şafii mezhebine göre de dışkı vücut dışına çıktığında abdest bozulur ve yenilenmesi gerekir. Ancak bazı Şafii alimleri, ameliyat sonrası torba kullanımı gibi özel durumlarda kolaylık sağlanması gerektiğini belirtirler. Bu konuda mezhepler arasında temel fark yoktur, uygulamada sağlık durumu göz önüne alınır.
Sonuç
Özetle, dışkının torba içinde toplanması da abdestin bozulmasına sebep olur. Bu nedenle her namaz öncesi abdestin yenilenmesi gerekir. Sağlık durumunuz nedeniyle zorlanıyorsanız, Diyanet İşleri Başkanlığı'nın ilgili fetvalarına başvurmanız ve kolaylık talep etmeniz uygundur.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
