Bacanakla ilişkimi kesmemin dinimizde vebali var mıdır?
جزئیات سؤال
"Hocam ben yıllardır imam olarak görev yapıyorum. Bacanağım, cihatçı/selefi görüşleri savunuyor ve oy kullanmanın şirk ve tağut olduğunu iddia ediyor. Kendisinin bu fırkacı itikadı maalesef aramızdaki akrabalık hukukuna zarar veriyor. Kendisi ve ait olduğu grubun mensupları sürekli cihattan bahsediyor, gençlere cihat edebiyatı yapıyor ve beşeri sistemleri bahane ederek gençleri devlet otoritesine düşman yapıyorlar. Bu durum gerçekten kanıma dokunuyor. Dolayısıyla kendisiyle aynı ortamda bulunmaktan psikolojik olarak rahatsızlık duyuyorum. Kendisini defaatle uyarmama rağmen mezhep taassubuyla hareket ettiğinden fayda vermiyor. Ben de kendisiyle büyük ölçüde ilişkimi kopardım çünkü onunla aynı ortamda bulunmak bana psikolojik eziyet veriyor.
Eşim ve çocuklarımın, birinci dereceden akrabalık bağı olduğu için, eşimin ablası ve çocukların teyzesiyle diledikleri zaman görüşmelerine müsaade ediyorum.
Saygıdeğer hocam, benim kendisine karşı böyle bir davranış sergilememin dinimizde vebali var mıdır? Ayrıca, Kur'an'da ifade edildiği üzere "Akrabalık bağlarını koparanlar ahirette cehennem azabına uğrayacaktır." uyarısı özelinde meseleyi değerlendirecek olursak, bacanaklar dinimize göre gerçekten birinci dereceden akraba mıdır? Allah razı olsun."
Açıklama
Bu soruda, bacanak ile ilişkiyi kesmenin İslam'daki hükmü ve akrabalık bağlarının önemi ele alınmaktadır. Bacanak, eşlerin kardeşleri arasındaki ilişkiyi ifade eder ve dinî açıdan akrabalık bağlarının korunması önemlidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, akrabalık bağlarını korumak farzdır ve bu bağların koparılması büyük günahlardandır. Bacanaklar, birinci dereceden akraba olmamakla birlikte, akrabalık hukukunda önemli bir yer tutar. Bacanakla ilişkiyi tamamen kesmek, özellikle de sebebi psikolojik zarar ve dini farklılıklar olsa bile, mümkün olduğunca kaçınılması gereken bir durumdur. Ancak kişinin psikolojik sağlığı da göz önünde bulundurularak, zaruret halinde mesafeyi korumak caizdir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de akrabalık bağlarının korunması emredilmiştir:
“Allah, size ancak ana-babaya, yakın akrabaya, yetimlere, yoksullara, komşuya, yakın komşuya, yanında bulunan arkadaşa, yolcuya ve ellerinizin altında bulunanlara iyilik yapmanızı emreder. Şüphesiz Allah, kibirlenen ve böbürlenen kimseyi sevmez.” (Nisâ, 4/36)
Akrabalık bağlarını koparmakla ilgili uyarı ise şöyledir:
“Allah’a yemin ederim ki, sizden biri, akrabalık bağlarını koparmadıkça gerçek mümin olamaz.” (Buhari, Edeb 27; Müslim, Birr 65)
Detaylı Açıklama
Bacanaklar, eşlerin kardeşleri olduğundan dolayı birinci dereceden kan akrabalığı sayılmazlar; ancak akrabalık hukukunda sosyal ve aile bağlarının önemli bir parçasıdırlar. İslam, akrabalık ilişkilerinde sevgi, saygı ve yardımlaşmayı teşvik eder. Kur'an ve hadislerde akrabalık bağlarının korunması emredilmiş, koparmak ise şiddetle yasaklanmıştır.
Ancak, bacanağınızın cihatçı/selefi görüşleri sebebiyle aranızda ciddi anlaşmazlıklar ve psikolojik rahatsızlıklar oluşmuşsa, bu durumda İslam’ın kolaylaştırma prensibi devreye girer. Hz. Peygamber (sav) “Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız, müjdeleyiniz, nefret ettirmeyiniz.” (Buhari, Edeb 69) buyurmuştur. Bu bağlamda, kişinin psikolojik sağlığını koruması da önemlidir. Bacanakla tamamen ilişkiyi kesmek yerine, zaruret halinde mesafeyi korumak, iletişimi sınırlamak ve aile içi huzuru korumaya çalışmak daha uygundur.
Eşinizin birinci dereceden akrabalarıyla (örneğin, eşinin ablası ve çocukların teyzesi) görüşmelerine izin vermeniz, aile bağlarını tamamen koparmamak adına olumlu bir davranıştır. Bu tür durumlarda, İslam’ın ruhuna uygun olarak, aile içi ilişkilerde dengeyi sağlamak esastır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde akrabalık bağlarının korunmasını emreder. Ancak psikolojik zarar ve huzursuzluk gibi durumlarda mesafe koymanın caiz olduğu görüşü genel kabul görür. Bazı Hanbeli alimleri, açık fitne ve zarar varsa akrabalık bağlarının korunmasının zorunlu olmadığını belirtmişlerdir.
Sonuç
Değerli Müslüman, bacanakla ilişkiyi tamamen kesmekten kaçınmalı, ancak psikolojik zarar görüyorsanız mesafeyi koruyabilirsiniz. Akrabalık bağlarını mümkün olduğunca korumak, dinimizin emridir. Aile içi huzuru ve psikolojik sağlığınızı gözeterek, kolaylaştırıcı ve sabırlı bir tutum sergilemeniz en uygunudur.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.