Anne Babadan Habersiz Gizli Nikah
Butiran Soalan
"Selamün Aleyküm hocam. Dini nikahla ilgili bir sorum olacaktı; üniversitede iken ailelerden habersiz dini nikah kıydırdık. Fakat birleşme olmadı. Ancak bu sürede çeşitli tartışmalar oldu, 2 kere boş ol sözünü sarf ettim, şimdi şükür sıkıntılar geçti ve de evlenmeye hazırız. Bayan da ben de istiyoruz ama 1 kere telefonda konuşurken ve 1 kere de mesajda direk olarak bu sözü sinirle söyledim. 5 yıl kadar bu şekilde konuştuğumuzdan dolayı da çeşitli tartışmalarımızda oldu her sözde bir talak sayılır mı? Müftü efendiye ve de hocalarımıza sorduğumda değişik cevaplar aldım kendim incelediğimde ise kızın ailesinden habersiz nikah diğer mesheplere geçerli sayılmıyormuş ve dini nikahın duyurulması gerekiyormuş. Osmanlıda ise kaydedilmeyen nikah geçerli sayılmıyormuş. Kurban Bayramından sonra evlenmeyi düşünüyoruz. İtminan verici bir cevap alamadım yardımcı olursanız seviniriz. İyi günler hocam."
Açıklama
Anne ve babadan habersiz yapılan dini nikah ve bu süreçte sarf edilen boşama sözlerinin hükmü, İslam fıkhında önemli bir meseledir. Bu konuda hem nikahın geçerliliği hem de boşama sözlerinin etkisi değerlendirilmelidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, nikahın geçerli olabilmesi için tarafların rızası ve şahitlerin bulunması yeterlidir. Ancak ailelerin haberi ve rızası evlilikte kolaylık ve sağlamlık açısından önemlidir. Gizli nikah (aileden habersiz) Hanefi mezhebinde geçerlidir, ancak toplumsal ve ailevi sorunlar doğurabilir. Boşama sözleri ise üç defa ayrı ayrı ve kasıtlı olarak sarf edilmedikçe, her tartışmada söylenen sözler talak sayılmaz.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de nikahın meşruiyeti ve boşamanın şartları açıkça belirtilmiştir:
“Boşama iki defadır. Sonra ya iyilikle tutmak ya da güzelce salıvermek gerekir.” (Bakara, 2:229)
“Ey iman edenler! Kadınlarınızla güzelce geçinin...” (Nisa, 4:19)
Hz. Peygamber (s.a.v) de boşama sözlerinin ciddiyetine dikkat çekmiş, ancak öfke anında söylenen sözlerin hükmünün farklı olabileceğini belirtmiştir.
“Talak en nefis olanıdır; fakat ben talak vermeyi sevmem.” (Buhari, Talak 3)
Detaylı Açıklama
Gizli nikah, yani ailelerin haberi olmadan yapılan nikah, Hanefi mezhebine göre geçerlidir. Nikahın geçerliliği için velinin rızası şart değildir; ancak velinin rızası evliliğin sağlamlığı ve aile huzuru açısından önemlidir. Diğer mezheplerde (örneğin Şafii) velinin rızası daha ön plandadır. Osmanlı döneminde resmi kayıt zorunluluğu yoktu, ancak nikahın topluma duyurulması ve şahitlerin bulunması şarttı.
Boşama sözlerine gelince, Hanefi mezhebinde boşama, üç defa ayrı zamanlarda ve kasıtlı olarak yapılmalıdır. Öfke veya sinirle söylenen sözler, özellikle de bir arada veya kısa sürede söylenirse, tek talak sayılır veya hüküm doğurmayabilir. 5 yıl boyunca tartışmalarda sinirle söylenen boş ol sözleri, eğer kasıtlı ve ayrı ayrı üç defa yapılmadıysa, üç talak hükmünde sayılmaz.
Bu durumda, tarafların evlenmeye hazır olması ve niyetlerinin samimi olması önemlidir. Dini nikahın resmi nikah ile desteklenmesi, hem hukuki hem de toplumsal açıdan tavsiye edilir. Türkiye'de resmi nikah olmadan evlilik hukuken tanınmaz ve çeşitli sorunlar yaşanabilir.
Diğer Görüşler
Şafii mezhebine göre velinin rızası olmadan yapılan nikah geçerli sayılmaz. Maliki ve Hanbeli mezheplerinde ise velinin rızası şart değildir ancak tavsiye edilir. Boşama sözlerinin hükmü mezhepler arasında benzerlik gösterir ancak uygulamada farklılıklar olabilir.
Sonuç
Değerli Müslüman, gizli nikah Hanefi mezhebine göre geçerlidir ancak ailelerin haberi ve rızası evliliğin sağlamlığı için önemlidir. Boşama sözleri öfke anında söylenmişse, üç talak hükmünde sayılmaz. Evlenmeden önce resmi nikah yaptırmanız hem dinen hem de devlet hukuku açısından faydalı olacaktır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.