Anlaşmalı olarak boşanan kişi dini olarak da boşanmış sayılır mı?

Açıklama

Anlaşmalı boşanma, medeni hukukta tarafların karşılıklı rızası ile gerçekleşen bir boşanma şeklidir. Ancak İslam hukukunda boşanmanın geçerli olması için belirli şartların yerine getirilmesi gerekir.

İslami Hüküm

Hanefi mezhebine göre, sadece mahkeme kararıyla gerçekleşen anlaşmalı boşanma, dini anlamda boşanma hükmü doğurmaz. Boşanmanın İslam’da geçerli olabilmesi için erkeğin boşama (talak) iradesini açıkça ifade etmesi veya mahkeme kararıyla boşanmanın İslami şartlara uygun şekilde gerçekleşmesi gerekir.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de boşanma ile ilgili ayetler, boşanmanın belirli şartlara bağlı olduğunu belirtir:

"Boşanmayı iki kere yapın, sonra ya iyilikle tutun ya da hoşça bırakın." (Bakara, 2:229)

"Erkekler için kadınlardan ayrılmakta bir hak vardır, kadınlar için de erkeklerden ayrılmakta bir hak vardır." (Bakara, 2:228)

Hz. Peygamber (sav) de boşanmanın sözlü ve iradi bir beyan olduğunu vurgulamıştır:

"Boşanma, Allah katında en sevimsiz helaldir." (Buhari, Nikah, 90)

Detaylı Açıklama

Türkiye’de mahkeme kararıyla gerçekleşen anlaşmalı boşanma, medeni hukuk açısından geçerlidir ve tarafların evlilik bağı sona erer. Ancak İslam hukukunda boşanma, erkeğin talak iradesini ortaya koyması veya mahkemenin İslami usullere uygun boşanma kararı vermesiyle geçerlilik kazanır. Sadece mahkeme kararı ile boşanmak, dini anlamda boşanma sayılmaz. Bu nedenle eski eşinizin sizi dini olarak boşamadığını söylemesi doğrudur.

Eski eşinizin başka biriyle evlenmesi ise İslam hukukuna göre geçerli bir boşanma olduğunu göstermez. Çünkü evlenme için önce dini anlamda boşanmanın gerçekleşmiş olması gerekir. Bu durumda tarafların ya dini nikah memuruna giderek boşanma işlemini yaptırmaları ya da erkeğin talak iradesini açıkça beyan etmesi gerekir.

Günümüzde Diyanet İşleri Başkanlığı da, medeni boşanmanın dini boşanma için tek başına yeterli olmadığını, tarafların dini boşanma işlemlerini de tamamlamaları gerektiğini belirtmektedir.

Diğer Görüşler

Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de benzer şekilde, boşanmanın geçerli olması için talakın sözlü veya yazılı olarak erkeğin iradesiyle gerçekleşmesi şarttır. Maliki mezhebinde ise mahkeme kararı ile boşanmanın dini hükmü doğabileceği bazı şartlar altında kabul edilir, ancak bu görüş Hanefi mezhebinde yaygın değildir.

Sonuç

Değerli Müslüman, mahkeme kararıyla boşanmanız medeni hukuk açısından geçerli olsa da, dini boşanma için ayrıca talakın veya dini boşanma işleminin yapılması gerekir. Bu konuda Diyanet İşleri Başkanlığı'na başvurarak dini boşanma işleminizi tamamlamanız önemlidir.