Alkollü yiyecek ve içeceklere karşı hassasiyetimiz nasıl olmalıdır?
Sorunun Detayı
"Ben Almanya’da yaşıyorum ve dinimizi elimizden geldikçe en güzel şekilde yaşamaya çalışıyorum.
Fakat bir konuda emin olmadığım bir şey var, Almanya’da bazı üretilen nimetlerde- çikolata veya ekmek gibi- üretim esnasında alkol ile üretiliyormuş (yani nasıl desem, o yiyeceğin içine alkol dökülmüyor birtek üretim esnasında kullanılıyormuş). Bazı ürünler için ben e-mail yazmıştım üreten firmalara, üretim esnasında alkol kullanılıyor mu diye onlarda şöyle bir cevap yazdı :"evet kullanılıyor fakat bu o kadar az ki olgun bir meyve de bile daha çok alkol var" . Bir tanıdığım bunu imam hatip okulunda sordu ve hocasından şöyle bir cevap almış "Ne kadar çok yersen ye ve bu seni hiçbir şekilde sersemleştirmiyorsa bir sakıncası yoktur ( nede olsa bir muz, elma , üzümde de alkol var).
Sizin görüşünüz yada bilginiz bu konuda nasıl? Umarım derdimi anlatabilmişimdir."
Açıklama
Alkolün İslam'daki yeri ve alkollü maddelerin tüketimi, Müslümanların hassasiyetle yaklaşması gereken önemli bir konudur. Üretim sürecinde az miktarda alkol kullanılması ve bunun yiyeceklerde kalıntı bırakması durumu ise günümüzün modern üretim teknikleriyle sıkça karşılaşılan bir meseledir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, alkolün sarhoş edici etkisi olan hali haramdır. Ancak üretim sürecinde az miktarda alkol kullanılıp, son üründe sarhoşluk verecek bir miktar kalmıyorsa ve tüketildiğinde sarhoşluk etkisi yaratmıyorsa, bu ürünün tüketilmesinde sakınca yoktur.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de alkolle ilgili açık hüküm vardır:
"Şüphesiz ki içki, kumar, dikili taşlar ve fal okları, şeytan işi pisliklerdir; bunlardan kaçının ki kurtuluşa eresiniz." (Maide, 5/90)
Burada içki (khamr) sarhoş edici içecek anlamındadır. Peygamber Efendimiz (s.a.v) de şöyle buyurmuştur:
"Her sarhoşluk veren şey haramdır." (Sahih Buhari, Edeb 69)
Detaylı Açıklama
Üretim esnasında kullanılan alkolün miktarı çok azdır ve ürünün içinde kalan alkol miktarı sarhoşluk vermez. Örneğin, meyvelerin doğal olarak da az miktarda alkol içerdiği bilinmektedir. Bu tür ürünlerdeki alkol miktarı, sarhoşluk yapacak seviyenin çok altındadır. Hanefi fıkhında, sarhoşluk vermeyen az miktarda alkolün bulunması, haram hükmünü gerektirmez. Ancak bu konuda hassasiyet göstermek isteyenler, bu tür ürünleri tercih etmeyebilirler.
Modern üretim tekniklerinde alkol, aroma veya çözücü olarak kullanılabilir ve bu alkolün çoğu üretim sonunda buharlaşır veya ürün içinde çok az kalır. Bu nedenle, ürünün tüketimi sarhoşluk vermez ve haram olmaz.
Almanya gibi ülkelerde yaşayan Müslümanlar için, ürünlerin içeriği hakkında bilgi almak ve mümkün olduğunca alkolsüz veya helal sertifikalı ürünleri tercih etmek önemlidir. Ancak üretim sürecinde az miktarda alkol kullanılması ve ürünün sarhoşluk vermemesi halinde, bu ürünlerin tüketilmesinde Hanefi mezhebine göre sakınca yoktur.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde sarhoşluk veren alkolü haram kabul eder. Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de sarhoşluk veren miktarda alkolün bulunması haramdır. Maliki mezhebinde ise, sarhoşluk vermeyen az miktarda alkolün bulunması durumunda hüküm daha esnektir. Genel olarak tüm mezhepler, sarhoşluk veren alkolü yasaklar, ancak eser miktarda ve sarhoşluk vermeyen alkolün bulunması konusunda ihtilaflar vardır ve çoğunlukla mübah kabul edilir.
Sonuç
Değerli Müslüman kardeşim, üretim sürecinde az miktarda alkol kullanılması ve ürünün sarhoşluk verici olmaması halinde, Hanefi mezhebine göre bu ürünlerin tüketilmesinde sakınca yoktur. Ancak hassasiyet göstermek isteyenler bu tür ürünlerden kaçınabilir. Önemli olan, sarhoşluk veren alkolün tüketilmemesidir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
