Ahlaksız bir babaya karşı sorumluluğumuz nedir?
Butiran Soalan
"Hocam biz beş kardeşiz ve evde hiç huzurumuz yok, nedeni ise babamız. İyi bir insan ve iyi bir baba değil ve hepimizin gözünde de öyle. Kendisi annemi defalarca aldattı ve aldatmaya da devam ediyor. Annem ayrılırsam gidecek yerim yok, kimsem yok diyor, en çok da bizim için kendini feda eden bir anne. Bu adamı hiçbirimiz sevmiyoruz çünkü kendi öz kızlarına da kötü gözle bakan bir adam, size söylemek istediğim çok şey var ama utancımdan söyleyemiyorum. Aslında benim utanacak bir şeyim yok onun utanması lazım. Onun bize, hatta küçük kardeşime bile yaptıklarını söylemeye dilim ve terbiyem müsaade etmiyor. Annem de bunun farkında ama bir iki kere dile getirdiğinde annemi dövmeye kalktı. Bağırıp çağırarak bizi susturdu ve kendini haklı gösterme çalışıyor, hep bu tekniği kullanıyor ve anlamadığımızı zannediyor. Bizi başkalarının yanında da hep rezil eder. Bu adamdan utanıyoruz ve biz onu sildik, hakkımız var mı bilmiyorum. Laf söz olmasın, rezil olmayalım ve bize kimse bakmaz sokakta kalırız düşüncesiyle bu yaşa kadar hep sustuk. Allah'a havale ettik ve O’na sığındık ama yaşı ilerledikçe daha kötü oluyor. Affınıza sığınarak söylüyorum, tuvalete girdiğimizde delikten bakan, öz kızlarını gözetleyen bir babadan bahsediyorum, böyle mide bulandırıcı biri. Ben böyle birine baba demek istemiyorum, saygı duymak bile istemiyorum ve haklı olduğumuz halde kendini haklı çıkartan, bize hakkını helal etmeyen biri.Hocam böyle birinin bedduaları kabul olur mu ve böyle birine saygı duyulur mu?"
Açıklama
Değerli Müslüman, aile içindeki zor ve ahlaki sorunlar, özellikle ebeveyn-çocuk ilişkilerinde derin yaralar açabilir. Bu durumda, İslam dini hem aile bağlarını korumayı hem de zulme karşı durmayı öğütler.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, anne ve babaya saygı ve itaat farzdır ancak bu itaat, Allah'ın emirlerine aykırı olan davranışlar söz konusu olduğunda geçerli değildir. Eğer bir baba, aile fertlerine zarar veriyor, ahlaki sınırları zorluyor ve zulüm yapıyorsa, çocukların ona karşı kendilerini korumaları ve zulme karşı durmaları gerekir. Saygı göstermekle birlikte, zararlı davranışlara karşı sabırla mücadele etmek ve gerektiğinde yardım almak önemlidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de anne babaya iyilikle davranmak emredilmiştir ancak bu, zulme boyun eğmek anlamına gelmez:
"Rabbin sadece kendisine ibadet etmenizi ve ana-babaya iyilik yapmanızı emretti..." (Lokman, 31/14)
Ancak zalim ve kötü davrananlara karşı sabırlı olmak ve gerektiğinde sınır koymak da önemlidir:
"İyilik ve kötülük bir olmaz. Sen kötülüğü en güzel şekilde sav; o zaman seninle arasında düşmanlık bulunan kimse sanki candan bir dost olur." (Fussilet, 41/34)
Hz. Peygamber (sav) de aile içi zulme karşı sabırlı olmayı ve haklıyı korumayı teşvik etmiştir.
Detaylı Açıklama
Bu tür aile içi sorunlarda, çocukların ve annenin psikolojik ve fiziksel güvenliği önceliklidir. Zulme uğrayanların sabır göstermesi, haklarını helal etmeleri anlamına gelmez. Aksine, İslam’da zulme karşı durmak, hakkı savunmak önemlidir. Eğer baba, aile fertlerine zarar veriyor, onları küçük düşürüyor ve ahlaki sınırları aşıyorsa, çocukların ona karşı saygı sınırlarını koruması gerekir. Ancak bu saygısızlık değil, zararlı davranışlara karşı meşru bir duruştur.
Anneler ve çocuklar, aile içi şiddet ve kötü muamele durumunda devletin sosyal hizmetlerinden, psikolojik destek ve hukuki yollardan yardım alabilirler. Sessiz kalmak zorunda değilsiniz. Helallik konusu ise, kişinin kendi vicdanına ve durumun ciddiyetine bağlıdır; zorla helallik alınmaz.
Beddualar konusunda ise, zulme uğrayanların Allah’a sığınması ve sabretmesi önemlidir. Zulmedenin bedduaları kabul olur mu sorusuna gelince, Allah adildir ve zalimlerin yaptıklarının karşılığını verir. Ancak biz insanların görevi, affetmek değil, adaleti sağlamaktır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde, anne babaya saygıyı farz kılar ancak zulme karşı sabır ve meşru müdafaa hakkını tanır. Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de aile içi zulüm karşısında korunma ve sınır koyma önemlidir.
Sonuç
Değerli kardeşim, böyle bir durumda sabırlı olmak, hakkını aramak ve gerekirse hukuki ve psikolojik destek almak en doğru yoldur. Saygı, zulme boyun eğmek değildir; zarar veren kişiye karşı meşru sınırlar içinde durabilmektir. Allah yardımcınız olsun.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
