Adak adayıp adamadığımı hatırlamıyorum, ne yapmalıyım?
Détails de la question
"Ben üniversitede okuyorum ve masraflarımı abim karşılıyor. Üniversite hayatım boyunca paramdan artanları biriktirdim ve kenarda bir miktar param oldu. Okul bitince kazandığım parayı da onun üstüne ekleyip abime vermek istiyorum ama abim böyle bir şeyi kabul etmeyeceğini söylüyor. Ben de bir zamanlar, abim parayı almazsa şu anda kenarda bulunan bir miktar paramı ihtiyacı olanlara veririm diye düşünüyordum. Ama bu düşünce ile abim parayı almazsa Rabbim’e, parayı ihtiyacı olanlara veririm diye söz verdim mi hatırlamıyorum. Bu durumda ne yapmalıyım?"
Açıklama
Adak, Allah'a belli bir işi yapma veya bir şeyi verme sözü vermektir. Ancak kişinin adak adayıp adamadığını hatırlamaması durumunda nasıl hareket etmesi gerektiği önemlidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, kişi adak adadığını hatırlamıyorsa ve bu konuda kesin bir bilgi yoksa, adak borcu düşer. Yani, unutulan veya hatırlanmayan adak için kefaret gerekmez. Ancak kişi, adak adadığını hatırlarsa veya kesinleşirse, adak yerine getirilmelidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de adakla ilgili genel hüküm şöyledir:
“Allah’a adak verdiğiniz şeyler varsa, onları yerine getirin.” (el-Bakara, 2/ 177)
Hadislerde de adak yerine getirilmesi emredilmiştir:
“Adak, Allah’a ibadettir. Adak edilen şey yerine getirilir.” (Müslim, Eyman, 45)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, senin durumunda adak adayıp adamadığını hatırlamaman, adak borcunu ortadan kaldırır. Çünkü adak, kişinin iradesiyle ve bilinciyle verdiği bir sözdür. Hatırlanmayan bir sözden sorumlu tutulmaz. Bu nedenle, abine vermek istediğin parayı ona vermek onun rızasıyla olur. Eğer abiniz kabul etmiyorsa, senin niyetin ve sözün adak hükmünde olmaz.
Parayı ihtiyaç sahiplerine vermek ise sadaka ve hayırdır, adak değildir. İhtiyaç sahiplerine yardım etmek sevap kazandırır ve teşvik edilir. Bu nedenle, abiniz parayı kabul etmezse, parayı ihtiyaç sahiplerine vermen güzel ve sevaplı bir davranıştır.
Unutmamalısın ki, adak adamakta niyet ve bilinç önemlidir. Eğer adak adadığını hatırlamıyorsan, Allah seni sorumlu tutmaz. Bu konuda kendini zorlamamalısın.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde, unutulan veya hatırlanmayan adak için sorumluluk olmadığını belirtirler. Ancak adak adandığı kesinleşirse yerine getirilmesi gerekir.
Sonuç
Özetle, adak adadığını hatırlamıyorsan adak borcun yoktur. Abine vermek istediğin parayı onun rızası olmadan vermek zorunda değilsin. Parayı ihtiyaç sahiplerine vermen sevaplıdır ve bu konuda rahat olabilirsin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
