Zulüm Sonucu Açlık Grevi İntihar mıdır?
Sorunun Detayı
"Selamunaleykum hocam. Benim sorum; Günümüzde pek çok din kardeşimizin zulüm görmeleri sonucu başlattıkları açlık greviyle ilgili. Yapılan bu grev intihar mıdır yoksa cihat sayılır mı?"
Açıklama
Açlık grevi, kişinin zulüm veya haksızlık karşısında tepkisini göstermek amacıyla belirli bir süre yiyecek ve içecekten uzak durmasıdır. Bu durumun İslam hukukundaki hükmü, niyet ve sonuçlarına göre değişiklik gösterir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, kişinin kendi hayatına kastetmesi yani intihar etmesi haramdır. Ancak zulme karşı direniş ve hak talebi amacıyla yapılan açlık grevi, niyet intihar değilse ve kişinin ölümü kesin değilse, cihat veya sabır kapsamında değerlendirilebilir. Fakat açlık grevi sonucu ölmek, intihar hükmüne girer.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de hayatın korunması emredilmiştir:
"Ve kendinizi öldürmeyin. Şüphesiz Allah, size karşı çok merhametlidir." (Nisa, 4/29)
Hadis-i şerifte Peygamber Efendimiz (s.a.v) şöyle buyurmuştur:
"Kendine zarar vermek haramdır." (İbn Mace, Sıyam 30)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, açlık grevi niyet ve amacına göre değerlendirilmelidir. Eğer kişi, zulme karşı sabır ve direniş amacıyla açlık grevi yapıyor ve ölümü kesin olarak hedeflemiyorsa, bu durum cihat veya sabır kapsamında olabilir. Ancak açlık grevi sonucu hayatını kaybetmek, kişinin kendi canına kastetmesi anlamına gelir ve İslam'da yasaklanmıştır.
Günümüzde zulüm gören kardeşlerimizin haklarını ararken hayatlarını tehlikeye atmadan mücadele etmeleri, İslam'ın kolaylaştırma prensibine uygundur. İslam, zorluklar karşısında sabrı ve dua ile mücadeleyi teşvik eder, ancak cana kastetmeyi yasaklar.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de intihar kesinlikle haram kabul edilir. Bazı alimler, açlık grevinin niyeti intihar değilse, zulme karşı bir direniş şekli olarak kabul edilebileceğini belirtir. Ancak ölümle sonuçlanması halinde hükmün intihar olduğu konusunda ittifak vardır.
Sonuç
Özetle, zulüm karşısında açlık grevi yapmak niyet intihar değilse sabır ve direniş sayılır. Fakat açlık grevi sonucu ölmek, İslam'da intihar hükmündedir ve haramdır. Müslümanlar, hayatlarını koruyarak haklarını aramalı, zorlaştırmadan kolaylaştırmaya yönelmelidir.
