Zekat Kimlere ve Hangi Durumlarda Farzdır?
Sorunun Detayı
"EssalamunAlaykum. Degerli Hocam sizinle daha önce arada bir Telefonla görüsüyordum, size sorum olacakti. Ben dogustan genetik hastayim ve Tip dilinde Bu hastaligin caresi yok. (Tabiki Herseyi Allah cc bilir) Sabah, ögle, Aksam ve bazen de Geceleri ilac aliyorum. Ramazan aylarinda Hastaligima Sebep Oruc tutamiyorum. Bana zekat düser mi? Bu soruyu bir Prof. Hocaya sormustum bana, su cevabi vermisti: Sen dogustan hasta oldugun icin ve caresi olmadigi icin senden zekat hükümü düser. Acaba bu ne kadar dogru, ve ikinci Sorum suan üzerimde biriktirmis param var ama daha bir yil olmadi. Bu paranin zekati var midir? Ücüncü sorum, ben yaklasik 8 aylik evliyim ve esime altin yaptik, altina zekat düser mi? (Babam demistiki bir sene gecmedigi icin altinin zekati verilmiyor) Allah'a emanet olun."
Açıklama
Zekat, İslam'ın beş şartından biridir ve belirli mal varlıklarına, belirli şartlar gerçekleştiğinde farz olur. Zekatın kimlere farz olduğu, hangi mallara verileceği ve kimlerin muaf olduğu İslam fıkhında detaylı şekilde açıklanmıştır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, zekat malı olan ve üzerinden bir yıl (nisap süresi) geçen, nisap miktarına ulaşan Müslümanlara farzdır. Hastalık veya oruç tutamama gibi durumlar zekat yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Ancak kişinin malı zekat nisabına ulaşmamışsa veya malı zekat vermeyi gerektirmiyorsa zekat farz olmaz.
Deliller
Zekatın farz oluşu Kur'an-ı Kerim'de şöyle bildirilmiştir:
"Namazı dosdoğru kılın, zekatı verin." (Bakara, 2:43)
Hz. Peygamber (s.a.v) de zekatın malın üzerinden bir yıl geçtikten sonra verilmesi gerektiğini belirtmiştir:
"Her kimin bir yıl boyunca elinde malı varsa, onun zekatını versin." (Buhari, Zekat 1)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, doğuştan gelen hastalık veya oruç tutamama hali, zekat vermemenin sebebi değildir. Zekat, malın üzerinden bir yıl geçtikten sonra ve nisap miktarına ulaşması halinde farzdır. Hastalık, zekat yükümlülüğünü kaldırmaz; çünkü zekat kişinin malına bağlıdır, sağlık durumuna değil.
Üzerinizde biriktirdiğiniz para için ise, malınızın nisap miktarına (yaklaşık 85 gram altın veya karşılığı para) ulaşması ve üzerinden bir yıl geçmesi gerekir. Bir yıl dolmadan zekat vermeniz gerekmez. Ancak yıl dolduğunda nisap miktarına ulaşıyorsa zekat vermeniz farzdır.
Eşinizin altınına gelince, altının zekatı için de aynı şartlar geçerlidir. Altının miktarı nisap miktarına ulaşmalı ve üzerinden bir yıl geçmelidir. Bir yıl dolmadan zekat verilmez. Bu, Hanefi mezhebinin genel görüşüdür.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde zekatın malın üzerinden bir yıl geçtikten sonra farz olduğunu kabul ederler. Ancak bazı alimler, hastalık veya oruç tutamama durumunun zekat yükümlülüğünü kaldırmadığını özellikle vurgulamışlardır.
Sonuç
Özetle, doğuştan hastalığınız zekat yükümlülüğünü kaldırmaz. Malınızın nisap miktarına ulaşması ve üzerinden bir yıl geçmesi halinde zekat vermeniz gerekir. Eşinizin altını için de aynı şartlar geçerlidir. Allah kolaylık versin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
