Zekât

Açıklama

Bu soru, Şafii mezhebine göre kadının ziynet eşyasını kocasına borç vermesi durumunda zekâtın hükmünü ele almaktadır.

İslami Hüküm

Şafii mezhebine göre, kadının ziynet eşyası kendi malıdır ve borç olarak kocasına verilmesi, onun mülkiyetini değiştirmez. Bu nedenle, ziynet eşyası zekâtın şartlarını taşıyorsa, zekât vermek gerekir. Ancak borç verilen mal üzerinde tasarruf kısıtlandığı için zekâtın durumu farklılaşabilir.

Deliller

Kur'an-ı Kerim'de zekât ile ilgili genel hüküm şöyledir:

"Mallarınızda, onda birini veya yirmide birini, (zekât olarak) verin." (Tevbe, 9/103)

Hadis-i şerifte de zekâtın mal üzerinde tasarruf hakkı bulunan kimseye farz olduğu belirtilir:

"Mallarınızda zekâtı verin, eğer zekâtı vermezseniz, o mallar sizin için ateş olur." (Buhari, Zekât, 1)

Detaylı Açıklama

Şafii mezhebine göre ziynet eşyası, kadının kendi malıdır ve üzerinde tasarruf hakkı vardır. Ancak kocasına borç vermesi, malın mülkiyetini kocaya devretmez, sadece kullanım hakkını verir. Bu durumda, borç verilen ziynet eşyası kadının malı olmaya devam eder. Zekât ise malın sahibi üzerinde tasarruf hakkı olduğu sürece farzdır. Eğer borç verilen ziynet eşyası nisaab miktarına ulaşmış ve bir yıl (hısl) geçirmişse zekât vermek gerekir.

Günümüzde, ziynet eşyasının borç olarak verilmesi, malın gerçek anlamda el değiştirmediği, sadece kullanım hakkının verildiği anlamına gelir. Bu nedenle, kadının malı olan ziynet eşyası üzerinden zekât sorumluluğu devam eder. Ancak malın kocaya satılması veya hediye edilmesi durumunda, malın mülkiyeti değiştiği için zekât sorumluluğu da değişir.

Diğer Görüşler

Hanefi mezhebinde ziynet eşyası kadın için zekât mükellefiyeti doğurmaz, çünkü ziynet eşyası kişisel süs eşyası olarak kabul edilir ve zekâta tabi olmaz. Ancak Şafii mezhebinde ziynet eşyası ticari mal veya yatırım aracı olarak sayılırsa zekât gerekir. Bu nedenle borç verme durumu da önemlidir.

Sonuç

Değerli Müslüman, Şafii mezhebine göre kadının ziynet eşyasını kocasına borç vermesi malın mülkiyetini değiştirmediğinden, eğer nisaab miktarına ulaşmışsa ve bir yıl geçmişse zekât vermek gerekir. Malın gerçek anlamda el değiştirmesi durumunda ise farklı değerlendirilir.