Yeni İşinin Planını İşyerinin Bilgisayarından Yapmak ve Kazanılan Para
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm. Hocam, bir arkadaşla ortak iş kurmak istiyoruz ve çalıştığımız firmanın yaptığı makineden yapmak istiyoruz. Ve de bir hata yaptık, yapacağımız makinenin projesini, işyerimde boş zamanlarımda işyerinin bilgisayarında yaptım. Tabiî ki içimiz rahat değil, patronumuza söylesek mümkün değil hakkını helal etmesi ve biz de bir türlü yola çıkamıyoruz, sonuçta para kazanacağız. Bu yüzden içimiz rahat değil. Bunun başka yolu var mıdır? Allah razı olsun, şimdiden teşekkür ederim."
Açıklama
Bir işyerinde çalışırken, işverenin malı olan bilgisayar ve makineler üzerinde kişisel veya başka bir iş için proje hazırlamak, iş ahlakı ve İslami sorumluluk açısından değerlendirilmesi gereken bir durumdur.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, başkasına ait olan mal ve araçları izinsiz kullanmak, onun hakkına tecavüz anlamına gelir ve haramdır. Bu nedenle, işyerinin bilgisayarını ve makinesini işverenin izni olmadan kullanarak yapılan proje, işverenin hakkını zedeleyebilir. Kazanılan paranın helal olması için işverenin hakkının korunması gerekir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de emanet ve başkasının malına saygı ile ilgili ayetler bulunmaktadır:
"Ey iman edenler! Mallarınızı aranızda haksız yollarla yemeyin; ancak karşılıklı rıza ile yapılan ticaret müstesnadır." (Nisa, 4/29)
"Allah size emanetleri ehline vermenizi emreder." (Nisa, 4/58)
Hz. Peygamber (s.a.v) de başkasının malına haksız yere el uzatmanın yasak olduğunu belirtmiştir.
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, işyerinde çalışırken işverenin malını izinsiz kullanmak, hem iş ahlakı hem de İslam hukuku açısından sakıncalıdır. İşverenin bilgisayarını ve makinelerini kendi işiniz için kullanmanız, onun hakkını zedeleyebilir. Bu durumda, işverenin hakkını helal etmesi gerekir ki, bu da ancak kendisinden izin almakla mümkündür.
Eğer izin almak mümkün değilse, yapılan işten elde edilen kazançtan işverenin hakkı olan kısmı tespit edilip kendisine verilmelidir. Bu, hakkın iadesi ve helal kazanç için gereklidir. Ayrıca, bundan sonra benzer durumların yaşanmaması için işyerindeki araçları sadece işverenin izniyle kullanmanız gerekir.
Bu tür durumlarda samimi bir şekilde tövbe etmek, işverenin hakkını gözetmek ve hakkını vermek önemlidir. İşverenle konuşmak zor olabilir ancak hakkaniyet ve helal kazanç için bu adım önemlidir. Allah Teâlâ, kulun hakkını gözetmesini emretmiştir.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde, başkasının malını izinsiz kullanmayı caiz görmezler. Ancak bazı durumlarda, işverenin izni olmadan küçük ve zararsız kullanımların affedilebileceği görüşü vardır. Fakat sizin durumunuzda, işverenin izni olmadan iş için kullanmak ve bundan para kazanmak, hakkın iadesini gerektirir.
Sonuç
İşyerinin bilgisayar ve makinelerini izinsiz kullanmak doğru değildir. En uygun yol, işverenden izin almak veya hakkını tespit edip ödemek ve bundan sonra izinsiz kullanmamak olacaktır. Böylece hem hakkınız helal olur hem de içiniz rahat eder.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
