Verdiğim borcun zekatını vermeli miyim?
Sorunun Detayı
"Başkasına nisab miktarını aşan miktarda altın verdim. Zekatını, geri alınca mı yoksa almadan mı vereceğim?"
Açıklama
Başkasına verdiğiniz borcun zekatını ne zaman vermeniz gerektiği, borcun niteliğine ve geri alınma durumuna bağlıdır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, başkasına verdiğiniz ve nisab miktarını aşan altın gibi bir malın zekatı, borçlu tarafından geri alınmadığı sürece sizin üzerinizde değildir. Ancak borçlu size geri ödeyecek durumda ise ve bu borç size ulaşabilir durumdaysa, zekatını vermeniz gerekir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de zekatın malın üzerinde farz olduğu belirtilir:
“Mallarınızda, onda bir veya yirmide bir oranında, temiz ve helal olarak zekat verin.” (Tevbe, 9/103)
Hz. Peygamber (s.a.v) de malın elinizde bulunan kısmı için zekat vermeyi emretmiştir.
Detaylı Açıklama
Verdiğiniz borç, eğer geri alınabilir ve size ulaşabilir durumdaysa, yani borçlu ödeme gücüne sahipse, bu borcun zekatını vermeniz gerekir. Çünkü bu durumda borç, sizin malınız gibi değerlendirilir. Ancak borçlu geri ödeme yapamıyorsa veya borç uzun vadeli ve geri alınması belirsiz ise, bu borcun zekatı sizden istenmez. Zekat, elinizde bulunan ve tasarruf edebileceğiniz mal üzerinden verilir. Borcun geri alınması kesinleşmeden zekat vermek gerekmez.
Günümüzde bankaya veya kişiye verilen borçlarda da aynı hüküm geçerlidir. Borcun geri alınabilirliği ve elinizde olması zekatın farz olması için önemlidir.
Diğer Görüşler
Şafii mezhebine göre, borç geri alınabilir durumda ise zekat verilir, ancak geri alınması belirsizse zekat gerekmez. Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de benzer görüşler mevcuttur. Genel olarak alimler, borcun geri alınabilirliğine göre hüküm verir.
Sonuç
Değerli Müslüman, verdiğiniz borcun zekatını ancak geri alınabilir ve elinizde bulunan kısım için vermelisiniz. Borç geri alınamıyorsa zekat vermeniz gerekmez.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.