Vefat Etmiş Biri İçin Yapılabilecek Bir Şey Var mı?
Sorunun Detayı
"Bizim babamız (en doğrusunu Allah bilir) imanı ve peygamber sevgisi çok kuvvetli bir adamdı, bununla beraber 17 yaşından beri alkolizm problemi vardı. Alkolizmden dolayı geçen yıl hastalandı ve birkaç gün önce kendisini daha 50 yaşındayken kaybettik. Hastalandığından beri tedavi olmayı reddetti, ne yaptıysak ikna edemedik. Son aylarında evdeydi, sağlık durumu dışarı çıkmasına engeldi. Defalarca kez alkol istemesine rağmen biz tedarikine engel olduk. Kendisinin barınma, yemek, kıyafet gibi ihtiyaçlarının hepsini karşıladık ama manevi açıdan gönlünü gerektiği gibi alamadık. Malum hastalığından dolayı psikolojik olarak da sorunları, asabiyeti oluyordu ve bizim de kızgınlıktan kendisine bağırıp çağırdığımız olmuştu bazen. Şu an yaşadığım pişmanlığın tarifi yok. Meğer o Allah tarafından bize gönderilen bir emanetmiş, imtihan konusuymuş değerini bilemedik. Sizin tarif ettiğiniz gibi bir "cennet projesi"nin değerini bilemedik. Bir de son günlerde ben şahsen kendisini fazla önemsememiş arayıp sormamış ziyaretini de eksik etmiştim (zaten şehir dışında yaşıyordum ama gönül alma konusunda ihmalkar davrandım) Son pişmanlık tabi ki fayda etmiyor ama şu an onun için acaba elimden bir şey gelir mi diye merak ediyorum. Bir kere başka bir aleme göçtükten sonra yapılacak bir şey var mı yok mu emin olamıyorum çünkü her kafadan bir ses çıkıyor. Bizim memleketimiz olan Anadolu şehrinde cenaze eşittir yemek yemek haline gelmiş. Babamızı defnettik taziye evine geldik yemek muhabbeti başladı. Cenaze sahipleri olarak benden sürekli taziyeye gelen misafirlere yemek servisi yapmam beklendi, babana son görev bu olur vs. dediler. Doğru dürüst acımı yaşayamadım ağlayamadım bile yemek servisinden. Ne olur beni bu saatten sonra babama yapabileceğimiz bir iyilik olup olmadığı konusunda aydınlatır mısınız?"
Açıklama
Vefat eden bir yakınımız için dünyada yapabileceğimiz hayırlı ameller ve dualar vardır. Bu ameller, ölen kişinin ruhuna fayda sağlar ve onun için Allah'tan rahmet dilemek anlamına gelir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, vefat eden bir kimse için yapılabilecek en hayırlı işler; onun için dua etmek, sadaka vermek, Kur'an okumak ve hayır işlerinde bulunmaktır. Ayrıca, cenaze namazını kılmak ve mezarını ziyaret etmek de önemlidir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de Allah şöyle buyurur:
"Allah yolunda ölenlere 'ölüler' demeyin; bilakis onlar diridirler, fakat siz bilemezsiniz." (Âl-i İmrân, 3/169)
Hz. Peygamber (s.a.v) de şöyle buyurmuştur:
"Bir kimse ölünce amelleri kesilir, ancak üç şey hariç: Sadaka-i câriye, kendisinden faydalanılan ilim ve kendisi için dua eden salih evlat." (Müslim, Vasıyye, 34)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman kardeşim, babanızın alkol problemi ve hastalığı sebebiyle yaşadığınız zorluklar ve pişmanlıklar insanîdir. Ancak unutmayınız ki, Allah rahmet sahibidir ve kullarının tövbesini kabul eder. Sizler onun için dua etmeye devam edebilirsiniz. Özellikle Kur'an-ı Kerim'den sureler okuyup onun ruhuna hediye etmek, sadaka vermek (örneğin fakirlere yardım etmek, ihtiyaç sahiplerine destek olmak) onun için sevap kazandırır. Cenaze sonrası yemek verme geleneği, toplumumuzda yaygın bir adet olup, misafirlere ikram etmek sevap ve toplumsal dayanışmayı güçlendirir. Ancak bu, acınızı yaşamanıza engel olmamalıdır; mümkünse bu tür organizasyonlarda yakınlarınızdan destek alabilirsiniz.
Babanızın hastalığı ve psikolojik durumu sebebiyle yaşanan zorluklar, onun hesabında Allah tarafından takdir edilir. Sizlerin sabrı ve ona gösterdiğiniz ilgi de büyük bir iyiliktir. Allah, kullarının niyetlerine göre karşılık verir. Bu yüzden pişmanlık yerine, onun için hayırlı ameller yapmaya devam etmek daha faydalıdır.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de benzer şekilde, vefat eden için dua, sadaka ve Kur'an okumanın önemini vurgular. Bazı alimler, özellikle Şafii mezhebinde, mezar ziyaretlerinin ve dua etmenin daha çok teşvik edildiğini belirtirler. Ancak genel olarak tüm mezhepler, yaşayanların ölenler için hayır yapmasının sevap kazandırdığını kabul eder.
Sonuç
Babanız için yapabileceğiniz en güzel şey, onun ruhu için dua etmek, Kur'an okumak ve sadaka vermektir. Cenaze sonrası geleneksel yemek verme adeti, toplumun dayanışması açısından güzel bir davranıştır ancak acınızı yaşamanız da önemlidir. Allah rahmetini genişletsin, sizlere sabır versin.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.