Umreye Gitme İsteği
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm. Hocam 800 lira maaşla çalışıyorum. 2 çocuğum var. Evim ve arabam yok ama 8000 lira param var. Maaşımız yetmedikçe bu paradan da kullanıyoruz. Umreye de gitmek istiyoruz. Eğer umreye gidersek çocuklarımızın hakkını yemiş olur muyuz? Bu durumda ne yapalım umreye gitmemiz uygun olur mu?"
Açıklama
Umre ziyaretinin yapılması, maddi durum ve aile sorumlulukları bağlamında değerlendirilmesi gereken önemli bir ibadettir. Bu durumda, kişinin hem kendi ibadetini yerine getirmesi hem de ailesinin haklarını gözetmesi esastır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, umre yapmak sevap ve faziletli bir ibadettir ancak kişinin ailesinin temel ihtiyaçlarını aksatmaması gerekir. Eğer umreye gitmek, aile fertlerinin zaruri ihtiyaçlarını karşılamaya engel olacaksa, bu durumda öncelik aileye verilmelidir. Çocukların nafakası ve ihtiyaçları, kişinin dini ve ahlaki sorumluluğudur.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de aile fertlerinin nafakasının sağlanması emredilmiştir:
"Erkekler, kadınlar üzerinde, Allah'ın kendilerinden bir kısmını üstün kılması sebebiyle, koruyup gözetmekle yükümlüdürler. İyi geçinip koruyun. Allah'a karşı gelmekten sakının. Şüphesiz Allah, üzerinizde gözetleyicidir." (Nisa, 4/34)
Hz. Peygamber (s.a.v) de aile sorumluluğunu önemle vurgulamıştır:
"Her kim, ailesinin nafakasını temin etmek için çalışırsa, o Allah yolunda cihad etmiş gibidir." (Buhari)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, 800 lira maaşla geçinmek ve iki çocuk yetiştirmek zor bir durumdur. Elinizde 8000 lira birikmiş olması güzel bir imkandır ancak bu parayı kullanırken önceliğiniz çocuklarınızın temel ihtiyaçları, eğitimi ve sağlığı olmalıdır. Umre gibi faziletli bir ibadeti ertelemek, çocuklarınızın haklarını korumak açısından daha uygundur. Çünkü nafaka ve aile ihtiyaçları, İslam'da önceliklidir.
Umreye gitmek için maddi durumunuzu zorlamamanız, borçlanmamanız ve aile fertlerinin mağdur olmaması gerekir. Eğer birikiminizle aile ihtiyaçlarını karşıladıktan sonra, umre için makul bir miktar ayırabiliyorsanız, bu durumda umreye gitmek caizdir ve sevaplıdır.
Bu konuda Diyanet İşleri Başkanlığı da, ibadetlerin yapılmasının aile sorumluluklarını aksatmaması gerektiğini belirtmektedir. İslam, kolaylık ve denge dinidir; zorlaştırmak değil, kolaylaştırmak esastır.
Diğer Görüşler
Diğer mezheplerde de genel olarak benzer görüş vardır. Şafii, Maliki ve Hanbeli mezheplerinde de aile nafakasının önceliği vurgulanır. Umre, maddi imkânlar elverdiğinde yapılması tavsiye edilen bir ibadettir ancak aile hakları gözetilmelidir.
Sonuç
Öncelikle çocuklarınızın ve ailenizin temel ihtiyaçlarını karşılayınız. Artan imkânlarla umre planı yapmanız daha uygundur. Aile sorumluluğunu aksatmadan, maddi durumunuzu zorlamadan umreye gitmek İslam'a uygun bir davranıştır.
