Tek Bir Çiçekten Bal Toplayan Genç
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm hocam. Benim sorum söyle: Cemaat içinde yetişmiş bir insandım, Gülen cemaatine mensuptum. Ama zamanla fark ettim ki cemaat içindeyken zorlanıyorum, ağabeyler hizmetlerimizi kıyaslıyor, falan daha çok kurban buldu, okulda notları daha iyi, daha çok nafile ibadet ediyor gibi. Bu karşılaştırmaları bizi daha çok teşvik etmek için yapıyorlar. Ben de ise fıtraten bunlar hep kıskançlığa yol açıyor ve bu da amellerimin zayi olmasına sebep oluyor. Bundan ağabeylere bahsettim ama onlar yine farkında olmadan aynı şeyleri yapıyor. Bazen de başka arkadaşlara beni nazara veriyorlar ve o başka arkadaşlar da beni kıskanıyor. Arada çekememezlik ve kavga olabiliyor. Amellerde ihlâs kalmıyor. Birkaç aydır cemaate gitmiyorum, evde günde 10-15 saat kitap okuyorum. Hadis, tefsir ve fıkıh kitaplarını okumakla meşgulüm. Bana cemaate dönüp dönmeme konusunda ne önerirsiniz? Amellerde ihlâsı korumadan hiçbir şey yapmak istemiyorum. İnsanlar içinde ihlâslı olmak ve onlardan gelene sabretmek daha efdal olanıdır ama bunu yapamadım yıllardır. O bakımdan tekrar denemek istemiyorum. Ne önerirsiniz?"
Açıklama
Değerli Müslüman, cemaat içinde yaşanan kıyaslama ve çekememezlik gibi durumlar, ihlâsı zedeleyebilir ve kişinin ibadetinden lezzet almasını engelleyebilir. Bu durum, özellikle samimiyet ve içtenlik arayanlar için zorlayıcı olabilir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, amellerde ihlâsın korunması esastır. İhlâs olmadan yapılan ibadetler kabul olmaz. Eğer cemaat ortamı ihlâsı zedeliyor ve kalbin huzurunu bozuyorsa, kişinin kendisini koruması ve daha uygun bir ortam araması caizdir. Ancak, toplum içinde sabretmek ve güzel ahlakla davranmak da büyük sevaptır.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de ihlâsın önemi şöyle vurgulanır:
"De ki: Benim namazım, ibadetlerim, hayatım ve ölümüm alemlerin Rabbi olan Allah içindir." (En'am, 6/162)
Hz. Peygamber (sav) de ihlâsı şöyle ifade etmiştir:
"Ameller niyetlere göredir." (Buhari, İman, 1)
Sabır ve güzel ahlak konusunda ise şöyle buyurulmuştur:
"Sabır ve namazla Allah'tan yardım dileyin. Şüphesiz Allah sabredenlerle beraberdir." (Bakara, 2/153)
Detaylı Açıklama
Cemaat içinde kıyaslama ve çekememezlik gibi durumlar, samimi niyetle ibadet eden bir kişinin kalbini yaralayabilir. Bu tür durumlarda ihlâsı korumak zorlaşır. İslam, müminlerin birbirine destek olmasını, kıskançlık ve hasetten uzak durmasını emreder (Furkan, 25/63). Ancak insan fıtratı gereği zaman zaman zorluklar yaşanabilir.
Eğer mevcut cemaat ortamı sizi manevi olarak yıpratıyorsa, ara vermek ve kendinizi geliştirmek için kitap okumak, ilmî çalışmalar yapmak faydalıdır. Bu, ihlâsı korumanın bir yoludur. Fakat tamamen cemaatten kopmak yerine, daha sağlıklı ve destekleyici bir ortam aramak, mümkünse farklı bir cemaat veya ilim halkasına katılmak da düşünülebilir.
Sabır ve güzel ahlakla karşılık vermek, insan ilişkilerinde olgunluğun göstergesidir. Ancak bu, kişinin ruh sağlığını ve ibadet samimiyetini bozacak boyutta olmamalıdır. İslam'da zorluklar karşısında kolaylık vardır (Bakara, 2/286).
Diğer Görüşler
Şafii ve Malikî mezheplerinde de ihlâsın önemi vurgulanır. Bazı alimler, cemaatle beraber olmanın sevabını ön planda tutarken, bazıları ise kişinin kalb huzurunu korumasını daha önemli görür. Bu nedenle, kişinin durumuna göre hareket etmesi tavsiye edilir.
Sonuç
İhlâsı korumak esastır; eğer cemaat ortamı bunu zedeliyorsa, ara vermek ve kendini geliştirmek doğru bir adımdır. Ancak tamamen kopmak yerine, daha sağlıklı bir ortam aramak ve sabırla güzel ahlakı muhafaza etmek en hayırlısıdır.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
