Tebliğ amaçlı yapılan işten para kazanmak ve kitap isminde “yaratmak” kelimesini kullanmak caiz midir?
Sorunun Detayı
"Hocam biz İslami bir çizgi roman serisi üzerinde çalışıyoruz Müntekim isminde. Allah'ın izniyle Rabbimizin dinine ve Peygamber efendimizin ümmetine bu yolla âcizane bir hizmette bulunmak niyetiyle yola çıktık. Bir yabancı internet sitesi var, bu site vasıtası ile bir nevi çizgi romana bütçe olması için bağış toplanabiliyor. Lakin şöyle bir sıkıntı var ki bu İngilizce site bir şablonla çalışıyor ve biz kayıt olduğumuz anda İngilizce olarak “Muntekim creates comic book series” diye bir yazı yazıyor ve bu yazı değişmiyor. Bu yazının tercümesi ise “Müntekim çizgi roman serisi yaratıyor.” Allah korusun biz şirke bulaşmaktan çok korkarız. İnce düşünüp bu siteyi kullanmayı bırakmalı mıyız? O yazıyı bir dil bilgisi kuralı olarak kalıplaşmış bir kelime olarak mı görmeliyiz?Ayrıca bu çizgi roman işiyle rızık kazanıp ailemizi geçindireceğiz. Allah rızası ve tebliğ amaçlı yaptığımız bu işten para kazanmak doğru mudur? Paranın ihtiyaç fazlasını infak etmek istiyorum. Bir hocanın “dinden çalışılır ama dinden geçinilmez” diye bir sözü gözümü korkutuyor.Son olarak çizgi film gibi çocuk filmlerinde kız karakterlerin saçları, kol ve bacakları gibi avret yerleri çok gerçekçi olmadıktan sonra gerçekte olduğu gibi günah mıdır, bundan kaçınılmalı mıdır?"
Açıklama
Değerli Müslüman, tebliğ amacıyla yapılan işten para kazanmak, kullanılan dil ifadeleri ve çizgi roman gibi sanat eserlerinde avret yerlerinin gösterimi gibi meseleler İslam fıkhında önemli yer tutar. Bu sorulara hem dini hüküm hem de güncel uygulamalar açısından bakmak gerekir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, tebliğ amacıyla yapılan işten helal yoldan para kazanmak caizdir. "Yaratmak" kelimesinin kullanımı dilin yapısal bir parçası olarak değerlendirilir ve şirk ile ilişkilendirilmez. Çizgi roman ve benzeri sanat eserlerinde ise avret yerlerinin gösterimi ölçülü ve mahremiyet sınırları içinde olmalıdır.
Deliller
İslam'da çalışmak ve helal kazanç elde etmek teşvik edilmiştir:
“İnsanın ancak çalıştığı vardır.” (Kur'an, Necm, 53/39)
Rasulullah (s.a.v) da şöyle buyurmuştur:
“Hiçbir kimse, kendi el emeğiyle kazandığından daha hayırlı bir şey yememiştir.” (Buhari, Edeb, 69)
Şirkten sakınmak ise iman esaslarından biridir:
“Allah’a şirk koşan, gerçekten büyük bir zulüm işlemiş olur.” (Kur'an, Nisâ, 4/48)
Detaylı Açıklama
1. Para kazanmak ve tebliğ: Tebliğ amacıyla yapılan işten helal yoldan para kazanmak Hanefi mezhebine göre mübahtır. Peygamber Efendimiz (s.a.v) “Dinden çalışılır ama dinden geçinilmez” sözüyle aşırıya kaçmadan, dinin esaslarına uygun şekilde çalışmayı tavsiye eder. Bu nedenle, çizgi roman gibi tebliğ vasıtasıyla rızık kazanmak, helal olduğu sürece caizdir. Kazancınızın ihtiyaç fazlasını infak etmeniz de sevap kazandırır.
2. "Yaratmak" kelimesinin kullanımı: İngilizce "create" kelimesinin tercümesi olan "yaratmak" ifadesi, dilin kalıplaşmış bir parçasıdır ve Allah’ın yaratma sıfatıyla karıştırılmamalıdır. Bu tür ifadeler şirk anlamı taşımaz. Çünkü burada insanın eser ortaya koyması kastedilir, ilahi yaratma değil. Bu yüzden siteyi kullanmanızda sakınca yoktur.
3. Çizgi roman ve çizgi filmde avret yerlerinin gösterimi: Hanefi mezhebine göre, avret yerlerinin ifşası haramdır. Ancak çizgi film ve çizgi roman gibi sanat eserlerinde, gerçekçi olmamak ve mahremiyet sınırlarını korumak şartıyla, aşırı detaydan kaçınılması gerekir. Çocuklara yönelik eserlerde bu hassasiyet daha önemlidir. Bu, hem günahı önler hem de toplumun ahlakını korur.
Diğer Görüşler
Şafii ve Maliki mezheplerinde de benzer şekilde tebliğ amacıyla helal kazanç caiz görülür. "Yaratmak" kelimesi konusunda mezhepler arasında ihtilaf yoktur; dil kalıbı olarak kabul edilir. Avret yerlerinin gösterimi konusunda ise bazı Hanbeli alimleri daha katı olabilir, ancak genel olarak mahremiyet korunmalıdır.
Sonuç
Özetle, tebliğ amaçlı çizgi roman işinden helal yoldan para kazanmak Hanefi mezhebine göre caizdir. "Yaratmak" kelimesi şirk anlamı taşımaz ve dil kalıbı olarak kabul edilir. Çizgi roman ve çizgi filmde avret yerlerinin ölçülü ve mahremiyet sınırlarında gösterilmesi gerekir. Allah’ın izniyle bu yolda kolaylık ve bereket dilerim.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
