Talebenin Yemin Keffareti Ne Şekilde Olur?
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm. Ailesinden harçlık alarak geçinen bir öğrencinin bozduğu bir yemin için ailesinden aldığı harçlıklarla yeminin keffaretini yerine getirmesi gerekir mi? Allah razı olsun."
Açıklama
Yemin keffareti, kişinin yaptığı yeminini bozması halinde yerine getirmesi gereken dini bir yükümlülüktür. Talebenin ailesinden aldığı harçlıkla geçiniyor olması, yemin keffaretinin nasıl yerine getirileceği konusunda önemli bir husustur.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, yemin keffareti kişinin kendi malından yapılmalıdır. Eğer talebe ailesinden aldığı harçlıkla geçiniyor ve kendi malı yoksa, ailesinden aldığı bu harçlık onun malı gibi kabul edilir ve keffaret için kullanılabilir.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de yemin bozmanın keffareti açıkça belirtilmiştir:
“Yeminlerinizi bozduğunuz zaman, keffaret olarak bir yoksulu doyuracak kadar veya yoksulu doyuracak kadar giysi giydirecek kadar veya bir köleyi azat edecek kadar fidye verin. Artı olarak, bundan sonra üç gün oruç tutun. Eğer bunu yapamazsanız, beş on yoksulu doyurun. İşte yeminlerinizin keffaretidir. Yeminlerinizi bozmayın. Allah, çok bağışlayandır, çok merhamet edendir.” (Maide, 5:89)
Hz. Peygamber (s.a.v) de yemin keffareti hakkında şöyle buyurmuştur:
“Yemin eden kimse yeminini bozarsa, keffaret olarak bir köleyi azat etmesi gerekir. Eğer bunu yapamazsa, iki ay peş peşe oruç tutmalıdır. Eğer bunu da yapamazsa, altmış yoksulu doyurmalıdır.” (Buhari, Eyman, 41)
Detaylı Açıklama
Talebe, ailesinden aldığı harçlıkla geçiniyor ise, bu harçlık onun ihtiyaçlarını karşılamak için verilmiş olsa da, malı gibi değerlendirilir. Bu nedenle yemin keffaretini yerine getirmek için bu parayı kullanabilir. Ancak burada önemli olan, kişinin yeminini bozduktan sonra keffaret yükümlülüğünü yerine getirmeye niyet etmesi ve bunu mümkün olan en kısa sürede yapmasıdır.
Eğer talebe kendi malına sahipse, keffareti kendi malından yapmalıdır. Ailesinden aldığı harçlık sadece geçim için ise, keffaret için harcanması zorunlu değildir, ancak yapması mekruhtur. Fakat çoğu Hanefi alimlerine göre, harçlık onun malı sayılır ve keffaret için kullanılabilir.
Günümüzde, keffaret olarak yoksulları doyurmak veya giysi vermek gibi uygulamalar yerine, maddi yardım yapmak veya sadaka vermek şeklinde uygulanabilir. Talebe, imkanına göre bu yükümlülüğü yerine getirmelidir.
Diğer Görüşler
Şafii mezhebine göre de keffaret kişinin kendi malından yapılmalıdır. Eğer kişinin malı yoksa, ailesinden aldığı harçlık onun malı sayılmaz ve keffaret için kullanılması zorunlu değildir. Ancak Hanbeli ve Maliki mezheplerinde de benzer görüşler mevcuttur. Bu konuda ihtilaf olmakla birlikte, Hanefi mezhebi genellikle daha kolaylaştırıcıdır.
Sonuç
Değerli Müslüman, yemin keffaretini yerine getirmek farzdır ve Hanefi mezhebine göre talebenin ailesinden aldığı harçlıkla bunu yapması caiz ve uygun olur. Kolaylaştırınız, zorlaştırmayınız hadisi ışığında, imkanlar ölçüsünde keffaret yükümlülüğünüzü yerine getirmeniz önemlidir.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.