Sehiv Secdesi
Sorunun Detayı
"Dun aksam hocamiz teravih namazini kildirirken son rekatta "SUBHANE RABBIKE RABBIL IZZETI AMMA YESIFUN VESELAMUN ALEL MURSELIN VELHAMDU LILLAHI RABBIL ALEMIN" dedi ve sonuna "EL-FATIHA" yi ekledi. Bunu agzindan kacirdigini biliyoruz da sonunda sevih secdesi yapmadi "tam bir cumle" olusmadigi icin veya bir bekleme olmadigi icin sevih secdesine gerek yok dedi. Soyle bir ornek verdi "dort rekatli bir namazda birinci oturusta tahiyyatdan sonra kalkmayi unutsa ve sadece ALLAHUMME dese SALLI demeden hatirlasa ve kalksa ona sevih secdesi gerekmez. Cunku "tam bir cumle" olmamistir fakat ALLAHUMME SALLI dese ve hatirlayip kalksa ona sevih secdesi gerekir" dedi. Bunlari bir kenara koysak sevih secdesi gerekmese bile yapilsaydi namaza mani olur muydu veya soyle soralim; sevih secdesi gerekmedigi zamanlarda sehiv secdesi yapilsa namaza zarar verir mi?"
Açıklama
Sehiv secdesi, namazda unutulan veya tereddüt edilen bir husus sonrası namazı tamamlamak için yapılan iki secdeyi ifade eder. Bu secde, namazın sahih olması için gereken bir telafi yöntemidir.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, namazda unutulan veya tereddüt edilen bir durumdan sonra, eğer bu durum namazın sahih olması için sehiv secdesini gerektiriyorsa, bu secde mutlaka yapılmalıdır. Ancak sehiv secdesi yapılmasa bile namaz geçersiz olmaz; sadece sehiv secdesi, namazı daha mükemmel kılar. Sehiv secdesi yapılmadığında namaz bozulmaz ve namaza engel olmaz.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de sehiv secdesi ile ilgili doğrudan bir ayet bulunmamaktadır, ancak Peygamber Efendimiz'in (s.a.v) hadislerinde sehiv secdesi uygulaması yer almaktadır.
“Namazda unuttuğunuz bir şeyi hatırlarsanız, onu tamamlamak için iki secde yapınız.” (Sahih Buhari, Ezan 115; Müslim, Salat 135)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, hocanızın verdiği örneklerde sehiv secdesinin yapılması veya yapılmaması durumu, unutulan sözün veya hareketin namazın rükünlerinden veya farzlarından olup olmamasına bağlıdır. Eğer unutulan şey namazın farz veya vaciplerinden ise sehiv secdesi gerekir. Ancak sadece tam bir cümle olmaması veya bekleme yapılmaması gibi durumlar sehiv secdesi gerektirmez. Sehiv secdesi, namazın sonunda iki secde yapılarak gerçekleştirilir ve bu secdeler namazı bozan bir durum oluşturmaz. Yani sehiv secdesi gerekmese bile yapılırsa namaz geçerliliğine zarar vermez. Bu, kolaylaştırıcı bir müessese olarak kabul edilir. Örneğin, hocanızın verdiği gibi, birinci oturuşta tahiyyattan sonra kalkmayı unutup sadece "Allahumme" demek gibi eksik bir söz, tam bir cümle olmadığı için sehiv secdesi gerektirmez. Ancak "Allahumme Salli" gibi tam bir cümle unutulursa sehiv secdesi gerekir. Sonuç olarak, sehiv secdesi yapılması namazı daha sağlam kılar, yapılmaması ise namazı geçersiz kılmaz. Ayrıca sehiv secdesi gerekmeyen durumlarda bile yapılması namaza zarar vermez, aksine sevap kazandırır ve hatayı telafi eder.
Diğer Görüşler
Şafii ve Hanbeli mezheplerinde de sehiv secdesi benzer şekilde uygulanır. Maliki mezhebinde ise sehiv secdesi daha sınırlı durumlarda yapılır. Ancak genel olarak tüm mezhepler sehiv secdesinin namazı tamamlayan bir uygulama olduğunu kabul eder. İhtilaflar genellikle sehiv secdesinin hangi durumlarda farz veya vacip olduğuna ilişkindir.
Sonuç
Sehiv secdesi, namazdaki unutma veya tereddüt durumlarında namazı tamamlamak için yapılır. Gerekmese bile yapılması namaza zarar vermez. Bu nedenle, namazda tereddüt veya unutma durumunda sehiv secdesi yaparak kolaylaştırmak ve hatayı telafi etmek en uygun davranıştır.
