Sahibini Bilmediğimiz Meyveyi Yemek
Sorunun Detayı
"Selamünaleyküm sayın hocam. Bulunduğumuz yer itibariyle etrafımızda tarlalar var. Bu tarlalar köylüye ait ve bizler sahiplerini tanımıyoruz. Tarlaların kenarlarında sınır belirtmek için dikilmiş meyve ağaçları var(özellikle erik ağaçları). Bu ağaçların meyvelerini sahipleri toplamıyor ziyan oluyor. Bizde sahiplerini tanımadığımız için alıp yiyemiyoruz. Ziyan oluyorlar. Buranın köylüsü olan bir arkadaşa sordum biz onları yiyenlere helal ediyoruz zaten özellikle yesinler diye dikilmiştir dedi. Fakat içimizde şüphe var yiyebilir miyiz ne dersiniz. Allah razı olsun."
Açıklama
Bu mesele, sahibini bilmediğimiz veya tanımadığımız arazilerde yetişen meyveleri yemenin hükmü ile ilgilidir. İslam hukukunda malın izinsiz alınması, hırsızlık ve zulüm kapsamına girebilir, bu yüzden dikkatli olunmalıdır.
İslami Hüküm
Hanefi mezhebine göre, sahibinin izni olmadan başkasına ait meyveyi almak caiz değildir. Çünkü bu, başkasının malına izinsiz el koymak anlamına gelir ve hırsızlık hükmüne girer. Ancak, sahibinin açıkça izin verdiği veya rızası olduğu durumlarda yemek helal olur.
Deliller
Kur'an-ı Kerim'de mal ve mülkiyet hakkına saygı vurgulanmıştır:
"Ey iman edenler! Mallarınızı aranızda haksız yere yemeyin; ancak karşılıklı rıza ile ticaret yoluyla olsun." (Bakara, 2/188)
Hz. Peygamber (s.a.v) de başkasının malına izinsiz el koymayı yasaklamıştır:
"Mümin, müminin malına el uzatmaz." (Hadis, Buhari)
Detaylı Açıklama
Değerli Müslüman, sahibini bilmediğiniz tarlalardaki meyveleri izinsiz almak doğru değildir. Çünkü bu, sahibinin hakkını ihlal etmek olur. Eğer köylülerin rızası varsa ve onlar bu meyveleri yemeye izin veriyorlarsa, o zaman yemek caiz olur. Ancak sadece bir kişinin söylediği ve genel bir izin olmadığı sürece, emin olmak gerekir. Meyveler ziyan oluyorsa, sahibine ulaşmaya çalışmak veya köy muhtarı gibi yetkililerden izin almak en doğru yoldur.
İslam dini, mal hakkına büyük önem verir ve izinsiz mal almak hırsızlık sayılır. Bu yüzden, kolaylaştırmak adına bile olsa, sahibinin izni olmadan meyve almak caiz olmaz. Ziyan olan meyveler için izin almak veya bağışlanmasını talep etmek en uygun yoldur.
Diğer Görüşler
Diğer mezhepler de genel olarak sahibinin izni olmadan başkasının malını almayı caiz görmezler. Ancak bazı durumlarda, mesela meyveler tamamen ziyan olacaksa ve sahibinden izin alınamıyorsa, yerel âlimlerin görüşü ve şartlara göre farklılık gösterebilir. Bu yüzden yerel dini otoritelerle istişare etmek faydalıdır.
Sonuç
Sonuç olarak, sahibini bilmediğiniz tarlalardaki meyveleri izinsiz almak doğru değildir. Sahibinden izin almadan meyve yemek caiz olmaz. İzin almak için çaba gösteriniz ve ziyan olan meyveler için yerel yetkililerden destek isteyiniz.
Sizin de bir sorunuz mu var?
Aradığınızı bulamadıysanız, sorunuzu bize iletin. Fıkhi delillerle desteklenmiş ücretsiz yanıt alın.
